केंद्र शासनाच्या माहितीचा अधिकार कायदा -२००५
कलम २ एच नमुना(अ)

माहितीचा अधिकार अधिनियम २००५ अन्वये विभागवार लोकप्राधिकारी यांची यादी.

शासकीय विभागाचे नांव

शिक्षण संचालनालय(माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)महाराष्ट्र राज्य,पुणे-१

कलम २(एच) a/b/c/d

अनु.क्र.	लोक प्राधिकारी संस्था	संस्था प्रमुखाचे पदनाम	ठिकाण /पत्ता
१	शिक्षण संचालनालय (माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)	शिक्षण संचालक	शिक्षण संचालनालय (माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)मध्यवर्ती इमारत,महाराष्ट्र राज्य,पुणे-४११ ००१

कलम २ एच नमुना (ब)

शासनाकडून पुरेसा निधी प्राप्त लोकप्राधिकारी संस्थांची यादी

शासकीय विभागाचे नांव

शिक्षण संचालनालय(माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)महाराष्ट्र राज्य,पुणे-१

कलम २ (h)(i)(ii)अंतर्गत

अनु.क्र.	लोक प्राधिकारी संस्था	संस्था प्रमुखाचे पदनाम	ठिकाण /पत्ता
१	शिक्षण संचालनालय (माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)	शिक्षण संचालक	शिक्षण संचालनालय (माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)मध्यवर्ती इमारत,महाराष्ट्र राज्य,पुणे-४११ ००१

कलम ४ (१)(b)(i)

पुणे येथील शिक्षण संचालनालय(माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)महाराष्ट्र राज्य,पुणे-४११००१ कार्यालयातील कार्ये व कर्तव्ये याचा तपशील

कार्यालयाचे नाव.	शिक्षण संचालनालय(माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)महाराष्ट्र राज्य,पुणे-४११००१
पत्ता	शिक्षण संचालनालय(माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)महाराष्ट्र राज्य,पुणे-मध्यवर्ती इमारत,पुणे ४११००१
कार्यालय प्रमुख	शिक्षण संचालक
शासकीय विभागाचे नांव	शालेय शिक्षण व क्रीडा विभाग
कोणत्या मंत्रालयातील खात्याच्या अधिनस्त	शालेय शिक्षण व क्रीडा विभाग
कार्यक्षेत्र	महाराष्ट्र राज्य
भौगोलिक	महाराष्ट्र
कार्यानुरूप	शैक्षणिक
विशिष्ठ कार्य	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक पर्यंतचे प्रशासकीय व शैक्षणिक नियंत्रण.
कार्य	राज्यातील माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण स्तरावरील सर्व कार्यक्रम,उपक्रम व योजनांचे नियंत्रण व सनियंत्रण
कामाचे विस्तृत स्वरूप	राज्यातील माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण विषय सर्व योजनांतर्गत योजना व योजनेत्तर योजना कार्यक्रम,उपक्रम व योजनांचे नियंत्रण व सनियंत्रण
मालमत्तेचा तपशील	शासकीय इमारतीची व जागेचा तपशील
उपलब्ध सेवा	शासकीय यंत्रणा,गट अ ते गट ड मधील अधिकारी कर्मचारी
संस्थेच्या संरचनात्मक तक्त्यामध्ये कार्यक्षेत्राचे प्रत्येक स्तरावरचे तपशील	सोबत तक्ता जोडला आहे
कार्यालयीन दूरध्वनी क्रमांक व वेळ	दूरध्वनी क्रमांक २६१२१३९४/९६ वेळ सकाळी १०.०० ते संध्याकाळी ५.४५ पर्यंत
साप्ताहिक सुट्टी व विशिष्ठ सेवेसाठी ठरविलेल्या वेळा	दर रविवार व दर महिन्याचे दुसरा व चौथा शनिवार वेळ सकाळी १०.०० ते संध्याकाळी ५.४५ पर्यंत अधिवेशन कालावधीत कार्यालयीन वेळेपूर्वी एक तास आणि कार्यालयीन वेळेनंतर एक तास

कलम ४(१)(b)(ii) नमुना (अ)
पुणे येथील शिक्षण संचालनालय (माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)महाराष्ट्र राज्य ,पुणे-४११००१ कार्यालयातील अधिकारी व कर्मचारी यांच्या अधिकारांचा तपशील

अ

अ.क्र.	पदनाम	अधिकार-आर्थिक	कोणत्या कायद्या/नियम /शासन/निर्णय /परिपत्रका नुसार	अभिप्राय
१	शिक्षण संचालक	शासकीय अनुदान	वित्तीय अधिकार पुस्तिका शासन निर्णय १५/५/२००९

ब

अ.क्र.	पदनाम	अधिकार-प्रशासकीय	कोणत्या कायद्या/नियम/शासन/निर्णय/परिपत्रका नुसार	अभिप्राय
१	शिक्षण संचालक	प्रशासन	१)महाराष्ट्र नागरी सेवा नियम १९८१ २)माध्यमिक शाळा संहिता ३) महाराष्ट्र खाजगी शाळांतील कर्मचारी (सेवेच्या शर्ती)विनियम अधिनियम १९७७ ४) विनिमत अधिनियम १९८१/

क

अ.क्र.	पदनाम	अधिकार-फौजदारी	कोणत्या कायद्या/नियम/शासन/निर्णय/परिपत्रका नुसार	अभिप्राय
		सबंधित नाही

ड

अ.क्र.	पदनाम	अधिकार-अर्धन्यायिक	कोणत्या कायद्या/नियम /शासन/निर्णय /परिपत्रका नुसार	अभिप्राय
		सबंधित नाही

कलम ४(१)(b)(II) नमुना(ब)
पुणे येथील शिक्षण संचालनालय (माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)महाराष्ट्र राज्य ,पुणे-४११ ००१ कार्यालयातील अधिकारी व कर्मचारी यांच्या कर्तव्यांचा तपशील आर्थिक

अ.क्र.	पदनाम	कर्तव्ये	कोणत्या कायद्या/नियम/शासन/निर्णय/परिपत्रका नुसार	अभिप्राय
	शिक्षण संचालक	अर्थसंकल्प व नियोजन- शालेय शिक्षण विभागांतर्गत शिक्षण संचालनालय (माध्यमिक व उच्च माध्यमिक) ,संलग्न संचालनालये व त्यांच्या नियंत्रणाखालील कार्यालयातील अर्थसंकल्पाचे संपूर्ण सनियंत्रण व समन्वयाचे अधिकार या पदास सुपूर्त करण्यात आले आहेत. शिक्षण संचालनालयाच्या नियंत्रणाखाली असलेल्या कार्यालयाचे वार्षिक अंदाजपत्रक तयार करणे व सुधारित अंदाजपत्रक तयार करणे.उपलब्ध तरतुदीचे वाटप करणे व सनियंत्रण ठेवणे. अर्थसंकल्प विषयक माहिती शासन/ महालेखापाल यांना वेळोवेळी पुरविणे.लोकलेखा समिती/पंचायत राज समिती यांनी मागवलेली माहिती पुरविणे.लेखाविषयक आक्षेपांची पूर्तता करणे.सर्व जिल्हा परिषदांना दिलेल्या अनुदानाचे निर्धारण व समायोजन करणे.वार्षिक/पंचवार्षिक योजना प्रस्तावित करणे.वार्षिक योजनांसाठी आवश्यक व्यय प्रस्तावित करणे व त्याचे रुपांतर अर्थसंकल्पात करण्यासाठी नवीन बाब व पुरवणी मागणी सादर करणे.शिक्षणविषयक शिष्यवृत्या व सवलती मंजूर करणे. शैक्षणिक विषयक सवलती व शिष्यवृत्या यासाठी प्राप्त झालेल्या अनुदानाचे वाटप करणे व सनियंत्रण करणे,इत्यादि.

कलम ४(१)(b)(II) नमुना (ब)
पुणे येथील शिक्षण संचालनालय(माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)महाराष्ट्र राज्य,पुणे-४११००१ कार्यालयातील अधिकारी व कर्मचारी यांच्या कर्तव्याचा तपशील प्रशासकीय

अ.क्र.	पदनाम	कर्तव्ये	कोणत्या कायद्या/नियम/शासन/निर्णय/परिपत्रका नुसार	अभिप्राय
१	शिक्षण संचालक	आस्थापना विभाग या पदास महाराष्ट्र नागरी सेवा (सेवेच्या सर्व साधारण शर्ती) नियम १९८१ च्या नियम ९(२२)नुसार विभाग प्रमुखाचा दर्जा प्रदान करण्यात आलेला आहे.हे पद महाराष्ट्र नागरी सेवा नियमांच्या अनुरोधाने विभाग प्रमुखांना प्रदान करण्यात आलेल्या शक्तीचा वापर करण्यासाठी सक्षम आहे. महाराष्ट्र नागरी सेवा शिस्त व अपील नियम १९७९ च्या अनुरोधाने विभाग प्रमुख म्हणून अधिनस्त शिक्षणाधिकारी दर्जापर्यंतच्या गट अ व गट ब संवर्गातील अधिकार्‍या‍विरुद्ध उक्त नियमाच्या भाग ३ (५) नुसार किरकोळ शिक्षेची कार्यवाही करण्याचे अधिकार आहेत तसेच या नियमानुसार अधिनस्त कार्यरत गट क व गट ड संवर्गातील कर्मचार्‍या‍विरुद्ध किरकोळ व जबर शिक्षा करण्याचा शक्ती प्रदान करण्यात आल्या आहेत.	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	शिक्षण सहसंचालक (प्रशासन)	(अ) प्रशासन -महाराष्ट्र नागरी सेवा (सेवेच्या सर्वसाधारण शर्ती )नियम १९८१ च्या नियम ९(२२) नुसार विभाग प्रमुख म्हणून शिक्षण संचालकांना प्रदान करण्यात आलेल्या काही शक्ती सहसंचालक (प्रशासन) म्हणून या अधिकार्‍यास प्रदान करण्यात आल्या आहेत.संचालनालयाच्या आस्थापनेवरील वर्ग क व ड संवर्गातील कर्माचार्‍याच्या बदल्या /पदोन्नत्या ,रजामंजूरी इत्यादि संदर्भातील निर्णय घेण्यास हे अधिकारी प्राधिकृत आहेत. -महाराष्ट्र नागरी सेवा शिस्त व अपील नियम १९७९ च्या अनुरोधाने विभाग प्रमुख म्हणून शिक्षण संचालकांना प्रदान करण्यात आलेल्या शक्ती या अधिकार्‍याकडे हस्तांतरित करण्यात आल्या आहेत.संचालनालयाच्या आस्थापनेवरील गट क व ड संवर्गातील कर्माचार्‍यांचे शिस्तभंगविषयक निर्णय घेणे, तसेच अधिनस्त कार्यालयातील या संवर्गातील कर्माचार्‍यांचे अपीलाची सुनावणी घेण्यास हे अधिकारी प्राधिकृत आहेत.	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	शिक्षण सहसंचालक (माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१ माध्यमिक शाळा संहिता,महाराष्ट्र खाजगी शाळांतील कर्मचारी (सेवेच्या शर्ती) अधिनियम १९७७ व नियमावली १९८ / मधील तरतुदीनुसार राज्यातील माध्य. व उच्च माध्य. शाळांसंदर्भात शिक्षण संचालकांना प्रदान करण्यात आलेल्या अधिकारासाठी या प्रदान करण्यात आल्या आहेत .या शाळांतील वापर करून तसेच शासनाने वेळोवेळी दिलेल्या अधिकारानुसार विविध बाबीसंदर्भात आवश्यकतेनुसार सूचना घेवून शिक्षण संचालकांकडे सादर करणे,माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शाळांसंदर्भात विविध विषयासंबंधी विभागीय शिक्षण उपसंचालक, शिक्षणाधिकारी (माध्य.)	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	शिक्षण उपसंचालक(माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शाळांच्या अनुदानाचे प्रस्ताव शिक्षण उपसंचालक यांचेकडून मागवून तपासून वरीष्‍ठांकडे सादर करणे. माध्यमिक व उच्च माध्यमिक नवीन शाळा मान्यतेचे प्रस्ताव तपासून संचालकांकडे सादर करणे.माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शाळांचे नवीन तुकड्यांचे प्रस्ताव तपासणे व संचालकांना सादर करणे.शासन/संचालक/सहसंचालक यांचे आदेशानुसार माध्यमिक शाळा संबंधीची कार्यवाही करणे.माध्यमिक शाळांतील सेवाविषयक बाबींचे/तक्रारी प्रकरणांची माहिती तपासून संचालकांकडे सादर करणे.माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षणासंबंधी शासनाकडून मागवलेली माहिती एकत्रित करून संचालकांकडे/शासनाकडे सादर करणे.संचालक/सहसंचालक यांना मदत करणे.माध्यमिक/उच्च माध्यमिक विषयक तक्रारी/कोर्ट प्रकरणे/न्यायालयीन प्रकरणे/विधान सभा/परिषद इत्यादिविषयक माहिती क्षेत्रिय कार्यलयांकडून घेवून वरिष्‍ठांकडे सादर करणे.विभागातील अधिकारी/कर्मचारी यांचेवर नियंत्रण व मार्गदर्शन करणे इत्यादि.	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	शिक्षण उपसंचालक(नियोजन)	शिक्षण(शालेय शिक्षण)वार्षिक खर्चाचे अंदाज व नियोजन करणे.अंदाजपत्रक तयार करणे .आर्थिक तरतुदीचे क्षेत्रीय कार्यालयांना वितरण करणे.शिक्षण संचालक/सहसंचालक यांचे वतीने नियोजन /अर्थविभागांच्या समितीच्या बैठकांना उपस्थित रहाणे.लेखाविषयक आक्षेपांची पूर्तता करणे व त्यासंबंधीची कार्यवाही . क्षेत्रीय कार्यालयांना दिलेल्या अनुदानाचे निर्धारण व सनियंत्रणाबाबत संचालक /सहसंचालक यांचे आदेशानुसार कार्यवाही .वेगवेगळ्या समित्या /शासन यांना आवश्यक ती माहिती प्रस्ताव सादर करणे .अंदाज व नियोजन विषयक जे प्रश्न व माहिती आवश्यक असेल ती उपलब्ध करून देणे.आधिपत्याखालील अधिकारी /कर्मचारी यांचेवर नियंत्रण ठेवणे व त्यांना मार्गदर्शन करणे.	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	सहाय्यक संचालक(स.पुस्तक)	प्राथमिक/माध्यमिक/उच्च माध्यमिक शिक्षकांना राज्य पुरस्काराचे प्रस्ताव शिक्षणाधिकारी यांचेकडून मागवून तपासून घेणे व निवड समितीकडे सादर करणे.कै.सावित्रीबाई फुले आदर्श स्त्री शिक्षिका/शिक्षक पुरस्काराचे प्रस्ताव शिक्षणाधिकारी यांचेकडून मागवून तपासून निवड समितीपुढे व शिक्षण संचालकांच्या शिफारशी सह शासनास सादर करणे.प्राथमिक/माध्यमिक/उच्च माध्यमिक/सावित्रीबाई फुले आदर्श स्त्री शिक्षिका पुरस्काराचे प्रस्ताव निवड समिती व शिक्षण संचालकांच्या शिफारशी शासनास सादर करणे.इयत्ता १ ली ते १० वीच्या क्रमिक पुस्तकांना मंजूरी क्रमांक देणे.पुरस्कारासंबंधीच्या तक्रारी प्रकरणांची माहिती घेऊन शासनास पाठविणे.संस्कृत पाठशाळांना अनुदान मंजूर करणे. संस्कृत पाठशाळांची तपासणी करणे.स्वेच्‍छिक हिंदी संस्थाना अनुदान मंजूर करणे.उत्तम पुस्तकांना उत्तेजन या योजनेखाली शैक्षणिक संस्थांना अनुदान पुस्तकांची शिफारस करण्यासाठी निवड समितीची बैठक व त्याबाबतची कार्यवाही .संस्कृत स्थायी समिती व संस्कृत पुस्तकांची खरेदी व इतर संस्कृतचा पत्रव्यवहार शासन/संचालक /सहसंचालक यांचे आदेशानुसार इतर अनुषंगिक कामे.	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	सहाय्यक संचालक(लेखा)	आहरण व संवितरण अधिकारी म्हणून जबाबदारी पार पाडणे.निवृत्ती वेतन प्रकरणे हाताळणे.शासकीय कर्मचार्‍यांना देय अग्रिमाची छाननी करून प्रस्ताव संचालकांना सादर करणे. सेवा पुस्तके अद्ययावत ठेवणे.वेतनवाढीची प्रमाणपत्रे तयार करणे.वैद्यकीय बिलांबाबत व अग्रीमांबाबत अभिप्राय देणे.जड वस्तुसंग्रह नोंद वह्या ठेवणे.लेखन सामुग्री खरेदी व वाटप करणे.भविष्य निर्वाह निधी अग्रिमाची छाननी करून प्रकरणे शिक्षण संचालकांकडे सादर करणे.वर्ग -४ कर्मचार्‍यांची भविष्य निर्वाह निधी नोंद रजिस्‍टरमध्ये ठेवणे.व्याजाची परिगणना करणे.आर्थिक बाबी विषयक मा.संचालक यांना आवश्यक तो सल्ला देणे.आर्थिक बाबीसंबंधी संचालनालयातील सर्व व्यवहार पहाणे.	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	प्रशासन अधिकारी (आस्थापना)	आस्थापना गट 'क' व 'ड' कर्मचार्‍यांच्या पदोन्नत्या,नियुक्त्या व बदल्या प्रस्ताव तयार करणे व सेवाविषयक बाबी पाहणे.गट 'अ' व 'ब' अधिकार्‍यांच्याबाबत बदल्याबाबतचे प्रस्ताव तयार करणे.गट क व ड कर्मचार्‍यांची वैद्यकीय बीले मंजूर करणे.गट क व ड कर्मचार्‍यांच्या सेवाजेष्‍ठता याद्या तयार करून प्रसिध्‍द्‌ करणे..गट क व ड कर्मचार्‍यांच्या सेवाविषयक बाबीसंबंधी सर्व कामकाज पहाणे. गट अ व ब अधिकारी चौकशी प्रकरणाचे अहवाल शासनास सादर करणे.अ,ब,क,ड गटातील अधिकारी/कर्मचारी यांचे सेवाविषयक बाबीविषयी सर्व पत्रव्यवहार पहाणे.न्यायालयीन/लोकायुक्त /विधानसभा /विधान परिषद यासंबंधी माहिती शासनास /संचालकांना सादर करणे.क्षेत्रीय कार्यालयांना भेटी देणे व तपासणी करणे.शासकीय/अशासकीय वेगवेगळ्या समित्यांच्या बैठकांना संचालकांच्या वतीने हजर राहणे. गट अ व ब च्या अधिकार्‍यांचे गोपनीय अहवालातील प्रतिकूल /अनुकूल शेरे संबंधितांना कळविणे.वर्ग क कर्मचार्‍यांचे दक्षतारोध पुनर्विलोकन प्रकरणे निवड समितीची बैठक घेऊन कार्यवाही करणे.आस्थापना विषयक कामकाजामध्ये शिक्षण सहसंचालक (प्रशासन) व शिक्षण संचालक यांना सहाय्य करणे. आस्थापना विभागातील कामकाजावर व कर्मचार्‍यांवर नियंत्रण ठेवणे.आस्थापना विभागातील संपूर्ण पत्रव्यवहार हाताळणे.	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	प्रशासन अधिकारी (अंदाज व नियोजन)	अंदाज व नियोजन शिक्षण संचालनालये व आधिपत्याखालील सर्व कार्यालयांसाठी योजनांतर्गत व योजनेनंतर बाबीवरील अर्थसंकल्पीय तरतुदी उपलब्ध करून घेणे व त्याचे वितरण करणे.अर्थसंकल्पविषयक आवश्यक ती माहिती,वेळोवेळी उपलब्ध होणार्‍या तरतुदी अन्य संचालकांना देणे.लोकलेखा समिती/पंचायत राज समिती /अंदाज समिती यांना आवश्यक ती माहिती तयार करून सादर करणे.वार्षिक अंदाज सुधारित अंदाजपत्रके तयार करणे.उपलब्ध आर्थिक तरतुदीवर नियंत्रण ठेवणे.व खर्चाचा मेळ घालणे.वार्षिक/पंचवार्षिक योजनांतर्गत योजना तयार करणे .शिष्यवृत्त्या/सवलती यासाठी उपलब्ध तरतुदी वितरीत करणे व त्यावर नियंत्रण ठेवणे.लेखा आक्षेपांची पूर्तता करणे.अंदाज व नियोजन विभागातील अंदाज व नियोजन विषयक संपूर्ण कामकाजामध्ये शिक्षण उपसंचालक ,अंदाज व नियोजन ,शिक्षण सहसंचालक (प्रशासन व अंदाज व नियोजन) आणि शिक्षण संचालक यांना सहाय्य करणे.अंदाज व नियोजन विषयक कामकाज व विभागातील कर्मचार्‍यांवर नियंत्रण ठेवणे.विभागातील संपूर्ण पत्रव्यवहार हाताळणे.	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	प्रशासन अधिकारी (माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शाळांच्या अनुदानाचे प्रस्ताव शिक्षण उपसंचालक यांचेकडून मागवून तपासून वरिष्‍ठांकडे सादर करणे.माध्यमिक/उच्च माध्यमिक नवीन शाळा /परवानगीचे प्रस्ताव तपासून संचालकांना सादर करणे.माध्यमिक/उच्च माध्यमिक शाळांचे नवीन तुकड्यांचे प्रस्ताव तपासणे व संचालकांना सादर करणे.शासन शिक्षण संचालक/सहसंचालक यांचे आदेशानुसार माध्यमिक शाळा संबंधीची कार्यवाही करणे.माध्यमिक शाळांतील सेवाविषयक बाबींचे/तक्रारी प्रकरणांची माहिती तपासून संचालकांकडे सादर करणे.माध्यमिक/उच्च माध्यमिक शिक्षणासंबंधी शासनाकडून मागविलेली माहिती एकत्रित करून शिक्षण संचालकांकडे/शासनाकडे सादर करणे.शिक्षण संचालक/सहसंचालक यांना मदत करणे.माध्यमिक/उच्च माध्यमिक विषयक तक्रारी/कोर्ट प्रकरणे/न्यायालयीन प्रकरणे/विधान सभा/परिषद इत्यादि विषयक माहिती क्षेत्रीय कार्यालयांकडून घेऊन वरिष्‍ठांकडे सादर करणे.विभागातील अधिकारी/कर्मचारी यांचेवर नियंत्रण व मार्गदर्शन करणे इत्यादि.	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	विशेष अधिकारी(रचना व कार्यपद्धती)	कार्यालयातील अधिकारी /कर्मचारी यांची बैठक व्यवस्थेत सुसूत्रता ठेवणे.संचालनालयातील वर्ग ३ व ४ च्या कर्मचार्‍यांच्या सेवाविषयक बाबी हाताळणे.संचालनालयातील वर्ग ३ व ४ च्या कर्मचार्‍यांवर नियंत्रण ठेवणे.वेगवेगळ्या बैठकांचे आयोजन करून संचालकांना मदत करणे.संचालनालयातील वाहनांची देखभाल,इंधन इ.कामे .वर्ग ३ व ४ च्या बदल्या प्रशासनांच्या सोयीप्रमाणे प्रस्तावित करणे.अधिपत्याखालील कार्यालयांचा तपासणी कार्यक्रम ठरविणे व त्यांचे शिक्षण संचालकांचे आदेशानुसार नियोजन करणे.संचालनालयातील अधिकारी व कर्मचारी यांचेमध्ये समन्वय साधणे.शिक्षण संचालकांना आवश्यक असणारी सर्व प्रकारची माहिती सर्व विभागाकडून मागवून संकलित करून सादर करणे. राज्य/परराज्य/केंद्र शासनाचे प्रतिनिधी /शासनाचे अतिथी यांची संचालनालयाच्या निवासाची व वाहनाची व्यवस्था करणे.स्वेच्‍छा अनुदानातून किरकोळ दुरुस्तीचे प्रस्तावांवर कार्यवाही करणे.	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	अधीक्षक(आस्थापना)	आस्थापना विभागीय स्तरावरील गट क व ड कर्मचार्‍यांच्या सेवाविषयक बाबी संदर्भातील प्रकरणे पहाणे.गट अ व ब अधिकार्‍यांच्या बदल्याबाबतचे प्रस्ताव तयार करणे.गट क व ड कर्मचार्‍यांच्या सेवाजेष्‍ठता याद्या तयार करून प्रसिद्ध करणे.गट अ व ब अधिकारी चौकशी प्रकरणाचे अहवाल शासनास सादर करणे. अ,ब,क गटातील अधिकारी/कर्मचारी यांचे सेवाविषयक बाबीविषयी सर्व पत्रव्यवहार पहाणे.न्यायालयीन/लोकायुक्त/विधानसभा/विधान परिषद या संबंधी माहिती शासनास शिक्षण संचालकांना सादर करणे.क्षेत्रिय कार्यालयांना भेटी देणे व तपासणी करणे.शासकीय/अशासकीय वेगवेगळ्या समित्यांच्या बैठकांना शिक्षण संचलकांच्या वतीने हजर राहणे.वर्ग क कर्मचार्‍यांचे दक्षतारोध पुनर्विलोकन प्रकरणे निवड समितीची बैठक घेऊन कार्यवाही करणे .आस्थापना विभागातील शिक्षण सहसंचालक (प्रशासन) व शिक्षण संचालक यांना सहाय्य करणे.आस्थापना विभागातील कामकाजावर व कर्मचार्‍यांवर नियंत्रण ठेवणे.आस्थापना विभागातील संपूर्ण पत्रव्यवहार हाताळणे.	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	अधीक्षक (अंदाज)	शिक्षण संचालनालये व अधिपत्याखालील सर्व कार्यालयांसाठी योजनांतर्गत व योजनेत्तर बाबीवरील खर्चासाठी अर्थसंकल्पीय तरतुदी उपलब्ध करून घेणे व त्याचे वितरण करणे.अर्थसंकल्पविषयक आवश्यक ती माहिती,वेळोवेळी उपलब्ध होणार्‍या तरतुदी अन्य संचालकांना देणे.लोकलेखा समिती/पंचायत राज समिती/अंदाज समिती यांना आवश्यक ती माहिती तयार करून सादर करणे.वार्षिक अंदाज व सुधारित अंदाजपत्रके तयार करणे.उपलब्ध आर्थिक तरतुदीवर नियंत्रण ठेवणे व खर्चाचा मेळ घालणे.वार्षिक/पंचवार्षिक योजनांतर्गत योजना तयार करणे.शिष्यवृत्त्या/सवलती यासाठी उपलब्ध तरतुदी वितरित करणे व त्यावर नियंत्रण ठेवणे . लेखा आक्षेपांची पूर्तता करणे .अंदाज व नियोजन विभागातील अंदाज व नियोजन विषयक संपूर्ण कामकाजामध्ये शिक्षण उपसंचालक,अंदाज व नियोजन ,शिक्षण सहसंचालक प्रशासन व अंदाज व नियोजन आणि शिक्षण संचालक यांना सहाय्य करणे.अंदाज व नियोजन विषयक कामकाज व विभागातील कर्मचार्‍यांवर नियंत्रण ठेवणे.विभागातील संपूर्ण पत्रव्यवहार हाताळणे.	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	अधीक्षक(माध्यमिक)	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शाळांच्या अनुदानाचे प्रस्ताव विभागाचे शिक्षण उपसंचालक यांचेकडून मागवून तपासून वरिष्‍ठांकडे सादर करणे.माध्यमिक व उच्च माध्यमिक नवीन शाळा परवानगीचे प्रस्ताव तपासून शिक्षण संचालकांकडे सादर करणे.माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शाळांचे नवीन तुकड्यांचे प्रस्ताव तपासणे व संचालकांना सादर करणे.शासन/संचालक/सहसंचालक यांचे आदेशानुसार माध्यमिक शाळा संबंधीची कार्यवाही करणे. माध्यमिक शाळांतील सेवाविषयक बाबींचे /तक्रारी प्रकरणांची माहिती तपासून संचालकांकडे सादर करणे.माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षणासंबंधी शासनाकडून मागवलेली माहिती एकत्रित करून संचालकांकडे/शासनाकडे सादर करणे.संचालक /सहसंचालक यांना मदत करणे.माध्यमिक /उच्च माध्यमिक विषयक तक्रारी /कोर्ट प्रकरणे /न्यायालयीन प्रकरणे/विधान सभा /परिषद इत्यादिविषयक माहिती क्षेत्रीय कार्यलयांकडून घेवून वरिष्‍ठांकडे सादर करणे.विभागातील अधिकारी/कर्मचारी यांचेवर नियंत्रण व मार्गदर्शन करणे इत्यादि	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	स्वीय सहाय्यक	या पदावर शिक्षण(संचालक माध्यमिक)व उच्च माध्यमिक यांना वेळोवेळी कामकाजामध्ये सहाय्य करण्याची जबाबदारी सोपविण्यात आलेली आहे. माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण संचालनालयातील शिक्षण संचालक यांना सादर करण्यात आलेल्या सर्व प्रकरणिका तपासून शिक्षण संचालक यांना सादर करणे.शिक्षण संचालक यांना मा.मंत्रीमहोदय शालेयशिक्षण,अन्य मंत्रिमहोदय,लोकप्रतिनिधी,विशेष व्यक्ती व विविध कार्यालयाकडून येणारे लेखी संदेश व दूरध्वनी संदेशाबाबत अवगत करणे.विविध सभा व परिषदांबाबतच्या टिप्पण्या संकलित करून मा.शिक्षण संचालक यांना सादर करणे.मा.शिक्षण संचालक यांना भेटावयास येणार्‍या अभ्यागतांची व्यवस्था करणे.गट अ व ब च्या अधिकार्‍यांचे गोपनीय अहवालातील प्रतिकूल/अनुकूल शेरे संबंधितांना कळविणे.मा.शिक्षण संचालक यांनी वेळोवेळी सोपविलेल्या जबाबदार्‍या पार पाडणे.	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	लेखापाल	राज्यात माध्यमिक व उच्च माध्यमिक स्तरावर शिकणार्‍या विद्यार्थ्याना शासन विविध प्रकारच्या शिष्यवृत्त्या व सवलती देते.त्याचा तपशील लाभार्थी व खर्च होणार्‍या अनुदान रक्कमेसह तयार करणे. विविध शैक्षणिक शिष्यवृत्त्या /सवलतीसंदर्भात लाभार्थीकडून विहित नमुन्यात अर्ज प्राप्त करून घेणे,त्यांची छाननी करणे,उपलब्ध तरतुदीनुसार अनुदान वितरित करणे.याबरोबरच वितरीत केलेल्या अनुदानाची उचित विनियोगाबाबतची खातरजमा करून घेणे या कामांबरोबरच शिष्यवृत्ती संदर्भात अपेक्षित तरतुदीचा आढावा ,त्या अनुषंगाने आवश्यक तरतुदी उपलब्ध करून घेणे व वितरित करणे ही या पदावरील अधिकार्‍याची जबाबदारी आहे.	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	लघुलेखक	अधिकार्‍यांचे श्रुत लेखन व संगणकावर टंकलेखन करणे.	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	सहाय्यक अधीक्षक	या पदाकडे सोपविण्यात आलेले विशिष्‍ठ कामकाज व नियंत्रणाखाली विविध संवर्गातील लिपिकाच्या कामकाजावर नियंत्रण ठेवणे.	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	मुख्य लिपिक	या पदाकडे सोपविण्यात आलेले विशिष्‍ठ कामकाज व नियंत्रणाखाली विविध संवर्गातील लिपिकाच्या कामकाजावर नियंत्रण ठेवणे.	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	वरिष्‍ठ लिपिक	सोपविण्यात आलेले कामकाज पार पाडणे.	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	कनिष्‍ठ लिपिक	सोपविण्यात आलेले कामकाज पार पाडणे.	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	वाहन चालक	वाहन चालकाची कर्तव्ये पार पाडणे.	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१
	नाईक /शिपाई	शिपायाची कर्तव्ये पार पाडणे.	महाराष्ट्र नागरी सेवा वर्तणूक १९८१.

कलम ४ (१)(b)(ii) नमुना (ब)
पुणे येथील शिक्षण संचालनालय (माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)महाराष्ट्र राज्य ,पुणे-४११ ००१ कार्यालयातील अधिकारी व कर्मचारी यांच्या कर्तव्यांचा तपशील

फौजदारी

अ.क्र.	पदनाम	कर्तव्ये	कोणत्या कायद्या/नियम/शासन/निर्णय/परिपत्रका नुसार	अभिप्राय
		संबंधित नाही

कलम ४ (१)(b)(ii) नमुना (ब)
पुणे येथील शिक्षण संचालनालय (माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)महाराष्ट्र राज्य ,पुणे-४११ ००१ कार्यालयातील अधिकारी व कर्मचारी यांच्या कर्तव्यांचा तपशील

अर्धन्यायीक

अ.क्र.	पदनाम	कर्तव्ये	कोणत्या कायद्या/नियम /शासन/निर्णय /परिपत्रका नुसार	अभिप्राय
		संबंधित नाही

कलम ४ (१)(ब)(iii)

निर्णय प्रक्रियेतील पर्यवेक्षण व जबाबदारीचे उत्तरदायित्‍व निश्चित करून कार्यपद्धतीचे प्रकाशन (कामाचा प्रकार व नाव)

कामाचे स्वरूप	अर्थसंकल्पिय व सुधरीत अंदाज तयार करून शासनास सादर करणे.
संबंधित तरतूद
अधिनियमाचे नाव
नियम	महाराष्ट्र अर्थसंकल्प नियम पुस्तिका खंड १ मधील परीच्‍छेद १८५ आणि परिशिष्‍ठ २ नुसार
शासन निर्णय
परिपत्रके
कार्यालयीन आदेश

अ.क्र.	कामाचे स्वरूप	कालावधी दिवस	कामासाठी जबाबदार अधिकारी	अभिप्राय
१	अर्थ संकल्पिय व सुधारीत अंदाज तयार करून शासनास सादर करणे. १) चारमाही सुधारीत अंदाज तयार करणे व शासनास सादर करणे . २) पुढील वर्षाचे अर्थ संकल्पिय अंदाज सादर करणे ३) आठमाही सुधारीत अंदाज तयार करणे व शासनास सादर करणे	प्रत्येक वर्षी १ आक्टोंबर पर्यंत प्रत्येक वर्षी १५ आक्टोंबर पर्यंत प्रत्येक वर्षी ४ जानेवारी पर्यंत	शिक्षण संचालक ,माध्यमिक व उच्च माध्यमिक
२	खर्चमेळ एप्रिल ते जून जुलै ते सप्टेंबर ऑक्टोंबर ते नोव्हेंबर डिसेंबर ते जानेवारी फेब्रुवारी ते मार्च	प्रत्येक वर्षी ५ ऑगस्ट प्रत्येक वर्षी ५ नोव्हेंबर प्रत्येक वर्षी ५ जानेवारी प्रत्येक वर्षी ५ मार्च प्रत्येक वर्षी ५ मे	शिक्षण संचालक ,माध्यमिक व उच्च माध्यमिक
३	कार्यक्रम अंदाजपत्रक	राज्याचा अर्थसंकल्प विधान मंडळात सादर झाल्यानंतर त्याच दिवशी अथवा दुसर्‍या दिवशी विधी मंडळ संदस्‍यांना उपलब्ध करून देणे	शिक्षण संचालक ,माध्यमिक व उच्च माध्यमिक

कलम ४(१)(ब)(iv)नमुना(अ)
नमुन्यामध्ये कामाचे प्रकटीकरण

संघटनाचे लक्ष(वार्षिक)

अ.क्र.	काम/कार्य	कामाचे प्रमाण	आर्थिक लक्ष	अभिप्राय

कलम ४(१)(ब)(iv)नमुना(ब)

कामाची कालमर्यादा काम पूर्ण होण्यासाठी

प्रत्येक कामाची कालमर्यादा :-

अ.क्र.	काम/कार्य	दिवस/तास पूर्ण करण्यासाठी	जबाबदार अधिकारी	तक्रार निवारण अधिकारी

कलम ४(१)(ब)(v)नमुना(अ)

कामाशी संबंधित नियम/अधिनियम

अ.क्र.	सूचना पत्रकानुसार दिलेले विषय	नियम क्रमांक व वर्षे	अभिप्राय(असल्यास)

कलम ४(१)(ब)(v) नमुना (ब)
माध्यमिक व उच्च माध्यमिक विभाग कामाशी संबंधित शासन निर्णय

अ.क्र.	शासन निर्णयानुसार दिलेले विषय	शासन निर्णय क्रमांक व तारीख	अभिप्राय (असल्यास)
१.	नवीन अशासकीय उच्च माध्यमिक शाळा मान्यता	शासन परिपत्र क्रमांक एचएससी १७०५/(१७७/२००५)उमाशि-१ दिनांक २ जुलै,२००५	--
२.	अशासकीय माध्यमिक शाळांचा विकास व विस्तार.(शाळा अनुदान मंजुरी.)	शा.वि.क्र. माशाअ २००९/८५९९/०९ माशि-१ दि.१५/११/११	--
३.	अशासकीय माध्यमिक शाळांचा विकास व विस्तार.(तुकड्या मंजुरी.) पटपडताळणी आणि नैसर्गिक वाढीच्या व ज्यादा प्रवेशामुळे निर्माण होणार्‍या अतिरिक्त तुकड्या मंजूर करण्याची कार्यपद्धती.	शासन निर्णय क्र.माजातु ३०००/(४००/०३)माशि-१ दि.२६ जून २००३	--
३अ.	नवीन जादा प्रवेशाच्या व नैसर्गिक वाढीच्या तुकड्या मंजूर करण्याकरिता आवश्यक विद्यार्थी संख्येचे निकष निश्चित केलेले आहेत. अस्तित्वात असलेल्या तुकड्या चालू ठेवण्याकरिता वर्ग निहाय विद्यार्थी संख्येचे निकष निश्चित करण्यात आलेले आहेत.	शासन परिपत्रक शिक्षण व सेवायोजन विभाग,क्रमांक एसएसएन१०९/(२५७९)/माशि-१,दिनांक ३०.११.१९९१. शासन परिपत्रक शिक्षण व सेवायोजन विभाग,क्रमांक एसएसएन१०९६/६००/माशि-१,दिनांक २०.०२.१९९६	--
३ब.	अतिरिक्त तुकड्या मंजूर करण्याच्या मार्गदर्शनपर सूचनानुसार कार्यवाही करण्यात येते.	शासन निर्णय क्रमांक माजातु ३०००/(३०३/२०००)माशि-१ दि.१४ जुलै, २०००	--
४	शासकीय विद्यानिकेतन.	एसएसजी-१०९५/८१९५/९५/माशि-८,दि.२७.०९.११९५	--
५	प्रत्येक जिल्ह्यात सैनिक शाळा सुरु करणे.	ईसशा/१०९५/(२७८/९५)माशि ८, दि २६.०९.१९९५	--
६	सातारा सैनिक शाळेस अनुदान	ससैशा/१०९४/(१६२)/९४/माशि ८,दि ०६.०३.१९९७	--
७	अहिल्याबाई होळकर मुलींना मोफत प्रवास योजना	दि.१३.०८.१९९६	--
८	महाराष्ट्र छात्रसेना योजना	एनसीसी/१०९६/२००३२/(२०६३/96)साशि ५,दि.१०.०६.१९९६	--
९	माध्यमिक शाळेमध्ये पुस्तक पेढ्या स्थापन करणे	पीआरई/७०७५/७,दि.१६.०७.१९७६	--
१०	निवृत्ती वेतन व इतर सेवानिवृत्ती लाभ	दि.०१.०४.१९६६	--
११	अनुदानित अशासकीय माध्यमिक व विशेष शाळांमधील कर्मचार्‍यांच्या भविष्य निर्वाह निधीच्या रकमेवरील व्याज	पीईएन/१०७८/१००५/(2605)/माशि ६,दि.०९.०९.१९८८	--
१२	शासन मदतीच्या अशासकीय माध्यमिक व विशेष शाळांमधील कर्मचार्‍यांच्या भविष्य निर्वाह निधीच्या रकमेवरील व्याज	दि.०१.०६.१९७३	--
१३	अशासकीय माध्यमिक शाळेतील शिक्षक शिक्षकेत्तर कर्मचार्‍यांना ठेव संलग्न विमा योजना	एसएस ९३३३७९/६९१६१/तेहतीस/२२४२,दि.०६.०९.१९८०	--
१४	अशासकीय माध्यमिक शाळेतील कर्मचार्‍यांच्या वितरणा कामी जिल्हा सहकारी बँकांना द्यावयाचा व्यवस्थापन खर्च	एसएसएन/१९६७/७६१४२/जी,दि.२९.०५.१९७३	--
१५	वैधकीय खर्च प्रतिपूर्ती अनुदानित खाजगी माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शाळेतील पूर्ण वेळ शिक्षक व शिक्षकेत्तर कर्मचार्‍यांना वैधकीय खर्च प्रतिपूर्ती मंजूर करणे.	१.शा.नि.महाराष्ट्र राज्य सेवा(वैधकीय देखभाल नियम)१९६१ २.शा.नि.दि.१६/११/११	--
१६	वैधकीय अग्रीम ह्रदयशस्त्रक्रिया,ह्रदयउपमार्ग शस्त्रक्रिया,अन्जिओप्लास्टी,मूत्रपिंड प्रतीरोपण शस्त्रक्रिया व रक्ताचा कर्करोग या पाच गंभीर आजारावरील औषधोपचार,किमती औषधे,उपकरणे इत्यादीसाठी लागणारा खर्च भागविण्यासाठी रुपये एक लाख वैधकीय अग्रीम मंजूर करणे.	१.शा.नि.महाराष्ट्र राज्य सेवा(वैधकीय देखभाल नियम)१९६१ २.शा.नि.क्र.एमएजी/१०९५/सीआर/४५/आरोग्य-३,दि.०४.०७.२०००	--

१.अंशदायी सेवानिवृत्ती योजना दि.२९/११/१०
कलम ४(१)(ब)(V)नमुना (ब)
माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण विभाग कामाशी संबंधित शासन निर्णय

अ.क्र.	शासन निर्णयानुसार दिलेले विषय	शासन निर्णय क्रमांक व तारीख	अभिप्राय(असल्यास)
१.	माध्यमिक शाळा संहिता- माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शाळांना परवानगी देणे,शाळांच्या व्यवस्थापनाबाबत,अनुदान निर्धारण तसेच विद्यार्थी,शाळा अभिलेख ,शाळा मान्यता रद्द करणे.इ बाबी बाबत नियमावली करणेत येत आहे	--	--
२.	महाराष्ट्र शैक्षणिक संस्था(व्यवस्थापन)अधिनियम १९७६ महाराष्ट्र शैक्षणिक संस्था(व्यवस्थापन)अधिनियम १९७६ मधील कलम ३ नुसार ज्या शाळांचे (व्यवस्थापन) जनहितास बाधक व विद्यार्थ्यांच्या शैक्षणिक हितास बाधा येईल अशा रितीने चालवण्यात येत असल्यास अशा शाळांच्या व्यवस्थापनास सुनावणी देवून प्रशासक नियुक्ती करण्यात येत असते .	--	--
३.	महाराष्ट्र खाजगी शाळांतील कर्मचारी (सेवेच्या शर्ती)विनियमन अधिनियम १९७७ नुसार अशासकीय माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शाळातील शिक्षक व शिक्षकेत्तर कर्मचार्‍यांना सेवाशाश्वती देण्यासाठी अधिनियम व सेवेच्या शर्ती नियमावली १९८१ पारीत आली आहे.त्यानुसार कर्मचार्‍यांच्या सेवेवर अन्याय झाल्यास तसेच सेवामुक्त केल्यास त्यांना पीठासीन अधिकारी शाळा न्यायाधिकरण यांच्याकडे दाद मागता येते.पुढील ठिकाणी शाळा न्यायाधिकरणाची स्थापना करण्यात आली आहे.१)मुंबई २) नवी मुंबई ३)पुणे ४)सोलापूर ५)कोल्हापूर ६)नाशिक ७)अमरावती ८)औरंगाबाद ९)नागपूर १०)चंद्रपूर सेवाशर्ती नियमावली मध्ये शिक्षक व शिक्षकेत्तर कर्मचार्‍यांच्या सेवा विषयक बाबी,वेतनश्रेण्या इ .स्पष्ट करण्यात आलेल्या आहेत.	--	--
४	महाराष्ट्र शैक्षणिक संस्था(देणगी प्रतिबंधक कायदा)१९८७ सदर अधिनियमातील तरतुदीनुसार शैक्षणिक संस्थाना विद्यार्थ्याकडून देणगी वैगेरे स्विकारण्यास प्रतिबंध करण्यात आला आहे.	--	--
५	महाराष्ट्र शैक्षणिक परिसंस्था(व्यवस्थापनाचे हस्तांतरण) अधिनियम १९८७ या अधिनियमातील तरतुदीनुसार शाळा हस्तांतरण करण्याबाबत नियम विहित केले आहेत.	--	--
६	शिक्षक सेवक योजना राज्यातील माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शाळांमध्ये सुधारित शिक्षण सेवक योजना सुरु करण्यात आली आहे.	शालेय शिक्षण विभागाकडील शासन निर्णय क्र.एसएसएन/१०९९/(३४०/९९)/माशि-२,दि.१३.१०.२०००	--
७	अल्पसंख्यांक शैक्षणिक संस्थाबाबत अल्पसंख्यांक शैक्षणिक संस्थाकडून चालविल्या जाणार्‍या मान्यताप्राप्त अनुदानित,विनाअनुदानित,कायम विनाअनुदानित,खाजगी प्राथमिक,माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शाळा व अध्यापक विद्यालयांना अल्पसंख्यांक (धार्मिक/भाषिक)मान्यता देण्याबाबत आदेश निर्गमित करण्यात आले आहेत.	शालेय शिक्षण विभागाकडील शासन निर्णय क्र.एसएमसी/१००१/(१३७/०१)/असंक,दि.१७.०७.२००२	--
८	मान्यताप्राप्त अनुदानित माध्यमिक शाळांतील कर्मचारी नियुक्तीस मान्यता देणे. माध्यमिक शाळांतील शिक्षक व शिक्षकेत्तर कर्मचारी यांचा नियुक्तीस शिबिरे आयोजित करून मान्यता देण्याबाबत आदेश निर्गमित केले आहेत	शालेय शिक्षण विभागाकडील शासन निर्णय प क्र.एनआयएन/१६०१/(१७५/०१)/माशि-५,दि.२०.०४.२००१	--
९	उच्च माध्यमिक स्तरावरील उपमुख्याध्यापक,उपप्राचार्य,पदे निर्माण करणेबाबत माध्यमिक शाळांना जोडलेल्या उच्च माध्यमिक शाळांत आणि पदवी महाविद्यालयांस जोडलेल्या कनिष्ट महाविद्यालयास उच्च माध्यमिकच्या आठ किंवा आठपेक्षा अधिक तुकड्या असल्यास प्रत्येकी एक उपमुख्याध्यापक/उपप्राचार्य पद याप्रमाणे पदे निर्माण करण्यास पात्र उच्च माध्यमिक शाळा/कनिष्ट महाविद्यालये यांना प्राधिकृत करून हि पदे मान्य करणेबाबत शासन आदेश निर्गमित झालेले आहेत.	शालेय शिक्षण विभागाकडील शासन निर्णय क्र.एचएसी/१३९६/(१२००/९६)/उमाशि-१,दि.०५.०८.१९९७	--
१०	सेवांतर्गत प्रशिक्षण माध्यमिक शिक्षकांना त्रिस्तरीय वेतनश्रेण्या मंजूर करण्यात आलेल्या आहेत.वरिष्ठश्रेणी व निवडश्रेणी प्राप्त करण्यासाठी सेवांतर्गत प्रशिक्षणाची अट विहित करण्यात आली आहे.	शालेय शिक्षण विभागाकडील शासन निर्णय क्र.चवेआ/१०८८/१११//मावि-२,दि.०२.०९.१९८९	--
११	कन्या शाळेचे सहशिक्षणाच्या शाळेमध्ये रुपांतर करणे.पूर्वी ज्या शाळांना कन्या शाळा म्हणून मान्यता आहे अशा शाळांचे सहशिक्षणाच्या शाळेमध्ये रुपांतर करणेबाबत शासनादेश निर्गमित झालेले आहेत.	शालेय शिक्षण विभागाकडील शासन निर्णय क्र.नमाशा /१००३/(५३४/०३)/माशि-१,दि२८.११.२००३	--

कलम ४(१)(ब)(v)नमुना (ब)
शिष्यवृत्ती शाखेच्या कामाशी संबंधित निर्णय

अ.क्र.	शासन निर्णयानुसार दिलेले विषय	शासन निर्णय क्रमांक व तारीख	अभिप्राय (असल्यास)
१.	पूर्व माध्यमिक व माध्यमिक शाळांतील विद्यार्थ्यासाठी खुली गुणवत्ता शिष्यवृत्ती	शासन निर्णय शिक्षण विभाग क्र.एसएसजी/१३५३ ,दि.०२.०४.१९५४	महाराष्ट्र राज्य
२.	ग्रामीण भागातील हुशार (प्रज्ञावन) विद्यार्थ्यासाठी राष्ट्रीय शिष्यवृत्ती योजना	भारत सरकारने सन १९७१-७२ पासुन राष्ट्रीय शिष्यवृत्ती योजना सुरु केली आहे.शासन निर्णय एस.बी.ई १००४/११७११/( /०८ )साशि-१ दि.१४ मे.२००४	महाराष्ट्र राज्य
३.	ग्रामीण भागातील हुशार आणि पात्र विद्यार्थ्यांसाठी शिष्यवृत्या व होतकरु विद्यार्थ्याना राज्य शासनाची खुली गुणवत्ता शिष्यवृत्ती	शासन निर्णय शिक्षण विभाग क्र.एसएससी/१३५८/ई,दि.०४.१२.१९८१	महाराष्ट्र राज्य
४	रियायती आणि तर्गिबी शिष्यवृत्या	संचालनालयाचे परिपत्रक क्रमांक एचएमजी/१०६९/२३७४० ई-२,दि.१३.०८.१९६९	महाराष्ट्र राज्य
५	कनिष्ठ महाविद्यालयातील विद्यार्थ्याना देण्यात येणार्‍या शासकीय (खुल्या ) गुणवत्ता शिष्यवृत्ती	शासन निर्णय शिक्षण व युवक सेवा विभाग क्र.एससीएच/१०७५/१७५७९/३५,दि.६ जानेवारी १९७७	महाराष्ट्र राज्य
६	संस्कृत शिक्षण माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शाळांना भारत सरकारच्या शिष्यवृत्या	शिक्षण क्रीडा आणि समाजकल्याण विभाग क्र.एसएसए/३२७१/६५९६६/ई दि.१ जानेवारी १९७२	महाराष्ट्र राज्य
७	राष्ट्रीय भारतीय सैनिक महाविद्यालय, डेहराडून येथील विद्यार्थ्याना सहकारी शिष्यवृत्ती	शासन निर्णय शिक्षण विभाग क्र. एमइडी-१०९३/(७६/९३)माशि-८, दि.२४.०२.१९५८ व क्र.एससीएच-१०९८/(८०/९८ )माशि-८, दि.६ नोव्हेंबर १९९८	महाराष्ट्र राज्य
८	आर्थिकदृष्टया मागासवर्गीय विद्यार्थ्याना खुली गुणवत्ता	शासन निर्णय शिक्षण व युवक सेवा विभाग क्र.इबीसी /१४७८/२९२२३/३५ दि.२८.०८.१९७८	महाराष्ट्र राज्य
९	स्वातंत्र सैनिकांच्या पाल्यांना शैक्षणिक सवलती	शासन निर्णय क्रमांक एमआयएस/१४६५-एच दि.२३/११/१९६५	महाराष्ट्र राज्य
१०	आजी/माजी सैनिकांच्या मुलांना /मुलीना पत्‍नीना/विधवांना शैक्षणिक सवलती	शासन निर्णय क्रमांक एनडीएफ-१०७२/२४८७/एस दिनांक १० नोव्हेंबर १९७२	महाराष्ट्र राज्य
११	ज्यांचे किंवा ज्यांच्या पालकाचे वार्षिक उत्पन्न १५००० पेक्षा जास्त नाही अशा विद्यार्थ्याना फी माफी	शासन निर्णय शिक्षण व समाजकल्याण विभाग क्रमांक इबीसी/१७६३/एच दिनांक १९ जून १९६४	महाराष्ट्र राज्य
१२	इयत्ता १० वी पर्यंतचे सर्वांना मोफत शिक्षण	शासन निर्णय शालेय शिक्षण विभाग क्रमांक एफईडी-१०९६ प्र.क्र.१९७८/९६/साशि-5 दिनांक १३/०६/११९६.	महाराष्ट्र राज्य
१३	इयत्ता ११वी,१२वी मध्ये मुलींना मोफत शिक्षण	शासन निर्णय शिक्षण व सेवायोजन विभाग क्रमांक एफईडी-१०८३(२५६८)साशि-५,दिनांक २४ ऑगस्ट १९८३	महाराष्ट्र राज्य
१४	आदिवाशी विदयार्थ्यांना विदयावेतन	शासन निर्णय समाजकल्याण,सांस्कृतिक कार्यविभाग क्रमांक टीएसी-१३७७/इडी-२२६०७/१२०८-(एसी)-१५/पर्यटन दिनांक-११ ऑगस्ट १९७७	महाराष्ट्र राज्य
१५	अध्यापक विदयालयातील ३० टक्के महिलांना आरक्षण व मोफत शिक्षण	शासन निर्णय क्रमांक टीसीएम -१०९६/(८/९६)माशि-४ दिनांक-०५ सप्टे.१९९६	महाराष्ट्र राज्य
१६	टंचाईग्रस्त भागातील विद्यार्थ्यांना परीक्षा फी माफी/प्रतिपूर्ती करणे	शासन निर्णय क्रमांक एफईडी-१५९२/१२०२/(११३२)साशि-५ दिनांक-१८/१०/१९९३.	महाराष्ट्र राज्य
१७	प्राथमिक शिक्षकांच्या मुलांना मोफत शिक्षण	शासन निर्णय क्रमांक पीआरई/७०६७/एफ दिनांक १८/०६/१९६८	महाराष्ट्र राज्य
१८	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शाळा तसेच अध्यापक विद्यालयातील सर्व स्तरावरील शिक्षक शिक्षकेतर कर्मचार्‍यांच्‍या पाल्यांना पदव्युत्तर स्तरापर्यंत मोफत शिक्षण	शासन निर्णय शालेय शिक्षण विभाग क्रमांक एफईडी/१०९५/५४७८३/(१७७९/९५)साशि-५ दिनांक १९/०८/११९५.	महाराष्ट्र राज्य
१९	दि .२६/११/२००८ ते २९/११/०८ रोजी मुंबई येथे आतंकवादी हल्ल्यात शहीद झालेल्या पोलीस,गृहरक्ष दल व इतर राज्यशासनाच्या कर्मचार्‍यांच्‍या कुटुंबियांना विशेष मदत देणेबाबत व इतर सवलतीबाबत-मोफत शिक्षणाची सवलत देण्याबाबत.	शासन निर्णय क्रमांक एफईडी २००८/(१५९/०८) केपुयो दिनांक २३/०१/२००९	महाराष्ट्र राज्य
२०	मा.पंतप्रधान व मा.मुख्यमंत्री यांनी घोषित केलेले विशेष पँकेज अंमलबजावणी विदर्भातील शेतकर्‍यांच्या उपाय योजनांतर्गत द्यावयाच्या शैक्षणिक सवलती	शासन निर्णय क्र.एफईडी-२००९/(०६/०९)केंपुयो,दि.२७.०२.२००९	महाराष्ट्र राज्य
२१	अल्पसंख्यांक शिष्यवृत्ती	शासन निर्णय क्र.पपंका/२००७/(२७०/७)असंक,दि.२३.०७.२००८	महाराष्ट्र राज्य
२२	नक्षल विरोधी कारवाई,नक्षलवादी हल्ल्यात मृत पावलेले /जखमी झालेल्या पोलीस अधिकारी /कर्मचारी व गृहरक्षक दलाच्या कर्मचार्‍यांच्‍या कुटुंबियांना विशेष मदत व इतर सवलतीबाबत मोफत शिक्षणाची सवलत देण्याबाबत	शासन निर्णय क्रमांक एफईडी २००९/(८८/०९) केपुयो दिनांक २८/०७/२००९ व दि.१०/८/२००९	महाराष्ट्र राज्य

कलम ४(१)(ब)(v)नमुना (क)

कामाशी संबंधित परिपत्रके

अ.क्र.	शासन परिपत्रकानुसार दिलेले विषय	परिपत्रक क्रमांक व तारीख	अभिप्राय(असल्यास)

कलम ४(१) (ब) (v) नमुना (ड)

कामाशी संबंधित कार्यालयीन आदेश/धोरणात्मक परिपत्रके

अ.क्र.	विषय	क्रमांक व तारीख	अभिप्राय(असल्यास)

कलम ४(१) (ब) (v) नमुना (इ)

येथील कार्यालयामध्ये उपलब्ध दस्तऐवजांची यादी दस्तऐवजाचा विषय.

अ.क्र.	दस्तऐवजाचा प्रकार	विषय	संबंधित व्यक्ती/पदनाम	व्यक्तीचे ठिकाण/उपरोक्त कार्यालयात उपलब्ध नसल्यास

कलम ४(१)(ब)(vi)
पुणे येथील शिक्षण संचालनालय(माध्यमिक व उच्च माध्यमिक) महाराष्ट्र राज्य,
पुणे ४११ ००१
कार्यालयामध्ये दस्तऐवजांची वर्गवारी

अ.क्र.	विषय	दस्तऐवजाचा प्रकार नस्ती/मस्टर/नोंदपुस्तक व्हाउचर इत्यादी	प्रमुख बाबीचा तपशीलवार	सुरक्षित ठेवण्याचा कालावधी

कलम ४(१)(ब)(vii)
पुणे येथील शिक्षण संचालनालय(माध्यमिक व उच्च माध्यमिक) महाराष्ट्र राज्य,
पुणे ४११ ००१
या कार्यालयाच्या परिणामकारक कामासाठी जनसामान्यांशी सल्ला मसलत करण्याची व्यवस्था

अ.क्र.	सल्ला मसलतीचा विषय	कार्यप्रणालीचे विस्तृत वर्णन	कोणत्या अधिनियम/नियमा/परिपत्रकाद्वारे	पुनवृत्तीकाल

कलम ४(१)(ब)(viii)नमुना(अ)
पुणे येथील शिक्षण संचालनालय(माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)महाराष्ट्र राज्य,
पुणे ४११ ००१
कार्यालयाच्या समितीची यादी प्रकाशित करणे.

अ.क्र.	समितीचे नाव	समितीचे सदस्य	समितीचे उद्दिष्ट	किती वेळा घेण्यात येते	सभा जन सामन्यांसाठी खुली आहे किंवा नाही	सभेचा कार्यवृत्तांत(उपलब्ध)
	शिक्षक पुरस्कार समिती	१)शिक्षण संचालक(मा.व उच्च मा.) २)शिक्षण संचालक(प्राथमिक) ३)केंद्र शासन नियुक्त सदस्य ४)प्राचार्य,शासकीय अध्यापक महाविद्यालय ५)राज्य शासन नियुक्त दोन शिक्षण तज्ञ(अशासकीय सदस्य )	जिल्हा निवड समित्यांकडून आलेल्या शिक्षक पुरस्कार प्रस्तावांची तपासणी व छाननी करून गुणवत्तेनुसार पुरस्कारांच्या नावांची शिफारस करणे	राज्य निवड समितीची बैठक साधारणपणे नोव्हें/डिसें महिन्यात होते.	नाही	बैठक गोपनीय स्वरुपाची असते
	पुस्तक निवड समिती	१)प्रधान सचिव,शालेय शिक्षण विभाग मंत्रालय भवन,मुंबई ३२ २)प्रकल्प संचालक म.प्राथ.शिक्षण परिषद चर्नी रोड,मुंबई. ३)शिक्षण संचालक(मा.व उच्च मा.)शिक्षण संचालनालय. ४)शिक्षण संचालक(प्राथमिक)शिक्षण संचालनालय.पुणे १ ५)संचालक महाराष्ट्र राज्य शैक्षणिक संशोधन व प्रशिक्षण परिषद,पुणे ३० ६)संचालक महाराष्ट्र राज्य पाठ्यपुस्तक निर्मिती व अभ्यासक्रम संशोधन मंडळ,बालभारती,पुणे ४ ७)अध्यक्ष महाराष्ट्र राज्य माध्यामिक व उच्च माध्यामिक शिक्षण मंडळ बालचित्रवाणी शेजारी ,पुणे ४ . ८)संचालक राज्य शैक्षणिक तंत्रज्ञान संस्था,बालचित्रवाणी,पुणे ४ ९)उपसचिव शिक्षण व सेवानियोजन विभाग,मुंबई ३२ १०)संचालक राज्य आंग्लभाषा शिक्षण संस्था,औरंगाबाद ११)संचालक राज्य विज्ञान संस्था,नागपूर १२)शिक्षण सहसंचालक(प्रशासन,अंदाज व नियोजन)शिक्षण संचालनालय म.रा.पुणे १ .	विद्यार्थी आणि शिक्षक यांना अभ्यासक्रम व्यतिरिक्त पूरक शैक्षणिक साहित्याची आवड निर्माण व्हावी तसेच विद्यार्थ्यांना अवांतर वाचनातून माहिती मिळावी या उद्देशाने उत्तम पुस्तकांना उत्तेजन या योजनेखाली नवोदित लेखक/निर्माते यांचे कडून पुस्तके तसेच दृकश्रवन साहित्य स्वीकारले जाते.सदर साहित्यांचे तज्ञ परीक्षकाकडून परीक्षण करून घेण्यात येते.त्यासाठी त्यांना नियमानुसार मानधन दिले जाते.सर्व पुस्तके/ दृकश्रवन साहित्य मूल्यमापन परीक्षण अहवालासह मा.प्रधान सचिव शालेय शिक्षण विभाग मंत्रालय मुंबई ३२ यांचे अध्यक्षतेखाली पुस्तक निवड समितीपुढे परीक्षण केलेली पुस्तके बैठकीपुढे विचारार्थ सादर करण्यात येतात.पुस्तक निवड समितीने शिफारस केलेल्या पुस्तकांची सूची राज्यातील सर्व माध्यमिक व प्राथमिक शिक्षणाधिकारी यांना पाठविण्यात येते.सदरची सूची त्यांच्या कार्यकक्षेतील सर्व शाळा/शिक्षण संस्था यांचे निदर्शनास आणून देण्याविषयी सूचित करण्यात येते.	पुस्तक निवड समितीची बैठक पुस्तक संखेच्या उपलब्धतेनुसार वर्षातून एकदा आयोजित करण्यात येते.	नाही	---
	आय सी टी योजना अंमलबजावणी समिती	१)शिक्षण संचालक(मा.व उच्च मा.)शिक्षण संचालनालय. २)उपसचिव अर्थसंकल्प,शालेय शिक्षण व क्रीडा विभाग मंत्रालय,मुंबई ३२ ३)उपसचिव(प्राथमिक) शालेय शिक्षण व क्रीडा विभाग मंत्रालय,मुंबई ३२ ४)संचालक राज्य शैक्षणिक तंत्रज्ञान संस्था,बालचित्रवाणी पुणे ४ ५)उद्योग,उर्जा व कामगार विभागाचे प्रतिनिधी ६)राज्य विज्ञान सूचना अधिकारी एन.आय.सी.मुंबई यांचे प्रतिनिधी ७)सहाय्यक संचालक (लेखा)शिक्षण संचालनालय (मा. व उच्च मा.)म.रा.पुणे ८)तंत्र शिक्षण संचालनालयातील प्रतिनिधी ९)शिक्षण सह संचालक (प्रशासन अंदाज व नियोजन)शिक्षण संचलनालय,म.रा.पुणे १	१)आय सी टी योजनेसंदर्भात संनियंत्रण समितीने घेतलेल्या निर्णयाची अंमलबजावणी करणे.सर्व माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शाळांमध्ये विहित कालावधीत सदर योजना राबविण्याकरिता सर्व आवश्यक ती कार्यवाही करण्याची जबाबदारी पार पाडणे. २)याबाबत निविदा प्रक्रिया पूर्ण करणे. ३)योजनेच्या प्रगती अहवाल शासनास सादर करणे. ४)निविदा प्रक्रिया सुरु करण्यापूर्वी निविदेच्या अटी व शर्ती शासनाच्या मान्यतेने निश्चित करणे.तसेच निविदा प्रक्रिया पूर्ण केल्यानंतर दरास शासनाची अंतिम मान्यता घेणे.	निविदा प्रक्रियेच्या वेळापत्रकानुसार बैठकांचे आयोजन करण्यात येते.	नाही	--

कलम ४(१)(ब)(viii) नमुना(ब)
पुणे येथील शिक्षण संचालनालय(माध्यमिक व उच्च माध्यमिक) महाराष्ट्र राज्य,
पुणे ४११ ००१
कार्यालयाच्या अधिसभांची यादी प्रकाशित करणे.

अ.क्र.	अधिसभेचे नाव	सभेचे सदस्य	सभेचे उद्दिष्ट	किती वेळा घेण्यात येते	सभा जन सामन्यांसाठी खुली आहे किंवा नाही	सभेचा कार्यवृत्तांत(उपलब्ध)

कलम ४(१)(ब)(viii) नमुना(क)
पुणे येथील शिक्षण संचालनालय(माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)महाराष्ट्र राज्य,
पुणे ४११ ००१
कार्यालयाच्या परिषदांची यादी प्रकाशित करणे.

अ.क्र.	परिषदेचे नाव	परिषदेचे सदस्य	परिषदेचे उद्दिष्ट	किती वेळा घेण्यात येते	सभा जन सामन्यांसाठी खुली आहे किंवा नाही	सभेचा कार्यवृत्तांत(उपलब्ध)

कलम ४(१)(ब)(viii)नमुना (ड)

पुणे येथील शिक्षण संचलनालय(माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)महाराष्ट्र राज्य,पुणे ४११ ००१
या कार्यालयाच्या कोणत्याही संस्थेची यादी प्रकाशित करणे.

अ.क्र.	संस्थेचे नाव	संस्थेचे सदस्य	संस्थेचे उद्दिष्ट	किती वेळा घेण्यात येते	सभा जनसामान्य यांसाठी खुली आहे किंवा नाही	सभेचा कार्यवृत्तांत(उपलब्ध)

कलम ४(१)(ब)(xi)

पुणे येथील शिक्षण संचलनालय(माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)महाराष्ट्र राज्य,पुणे ४११ ००१
या कार्यालयाचे मंजूर अंदाजपत्रक व खर्चाचा तपशिल याची विस्तृत माहिती प्रकाशित करणे.
अंदाजपत्रकाच्या प्रतीचे प्रकाशन
अनुदानाच्या वितरणाच्या प्रतीचे प्रकाशन

योजनांतर्गत योजना (२०१२ सर्वसाधारण शिक्षक )

अ.क्र.	अंदाजपत्रकीय शिर्षाचे वर्णन	मूळ मंजूर तरतूद २०१२-१३ (अनुदान)(रु.कोटी)	नियोजित वापर (क्षेत्र व कामाचा तपशिल)	अधिक अनुदान अपेक्षित असल्यास रुपये कोटीत	अभिप्राय
१	०१ प्राथमिक शिक्षण	१०२७.३६५८		२८४.२७८	सर्व शिक्षा अभियान
२	०२ माध्यमिक शिक्षण	१०७७.३१८०		१५७.८१३७	अशासकीय माध्यमिक/उ.मा. शाळांचा विकास व विस्तार
३	०४ प्रौढ शिक्षण	५.००००		-	साक्षरोत्तर कार्यक्रमासाठी व थकीत अदायीसाठी
४	०५ भाषा विकास	--	--	--	--
५	८० सर्वसाधारण शिक्षण	११३.१४४९		१६.९४९४	शिष्यवृत्ती व सवलतीसाठी
	ऐकून योजनांतर्गत योजना	२२४५.३८१७		२०३.१७०९

योजनेतर योजना (२०१२ सर्वसाधारण शिक्षक )

(राज्य क्षेत्र)

अ.क्र.	अंदाजपत्रकीय शिर्षाचे वर्णन	मूळ मंजूर तरतूद २०११-१२(अनुदान)रु.कोटी	नियोजित वापर (क्षेत्र व कामाचा तपशिल)	अधिक अनुदान अपेक्षित असल्यास रुपये कोटीत	अभिप्राय
१	०१ प्राथमिक शिक्षण	२२९५.७५१९	राज्य क्षेत्र	१६०.३०७३	वेतन व वेतनेतर अनुदानासाठी आवश्यक
२	०२ माध्यमिक शिक्षण	१२०४१.९७३५	राज्य क्षेत्र	२५८.६६३५	माध्यमिक शाळांच्या वेतनेतर अनुदानासाठी ८७९.०५२०
३	०४ प्रौढ शिक्षण	३.७५८२	राज्य क्षेत्र	०.००१५	तरतूद पुरेशी आहे
४	०५ भाषा विकास	०.१२२६		०.०६४३	तरतूद पुरेशी आहे
५	८० सर्वसाधारण शिक्षण	७६.०६८९	राज्य क्षेत्र	४.३५१९	शिष्यवृत्ती व सवलतीसाठी तसेच प्रवासखर्च कार्यालयीन खर्चासाठी आवश्यक १५७४.०५
	एकून योजनेत्तर योजना(राज्य क्षेत्र)	१४४१७.६७५१		१०५५.१९९८

योजनेतर योजना  (२०१२ सर्वसाधारण शिक्षक )

(स्थानिक क्षेत्र)

१	०१ प्राथमिक शिक्षण	११४०४.९६७०	स्थानिक क्षेत्र	१०६६.६७५३	निवृत्ती वेतन जि .प शाळावेतन व वेतनेतर अनुदानासाठी
२	०२ माध्यमिक शिक्षण	२४६.२७३५	स्थानिक क्षेत्र	११.४१९६	माजी शा.माध्यमिक शाळांच्या वेतनेतर अनुदानासाठी
३	०४ प्रौढ शिक्षण	१८.१६०५	स्थानिक क्षेत्र	१.१४५६
	ऐकून २२०२ सर्वसाधारण शिक्षण स्थानिक क्षेत्र (योजनेत्तर योजना )	११६६९.४०१०		१०५८.०९४९

कलम ४(१)(ब)(xii)नमुना(अ)

पुणे येथील शिक्षण संचलनालय(माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)महाराष्ट्र राज्य,पुणे ४११ ००१
या कार्यालयाती अनुदान वाटपाच्या कार्यक्रमाची कार्यपद्धती २०११ या वर्षासाठी प्रकाशित करणे

१	कार्यक्रमाचे नाव	प्राथमिक शिक्षकांच्या मुलांना मोफत शिक्षण
२	लाभार्थ्याच्या पात्रता संबंधीच्या अटी व शर्ती	शासनमान्य खाजगी संस्था,स्थानिक स्वराज्य संस्था,या मधील पूर्णकालीन प्राथमिक शिक्षकांच्या मुलांना,तसेच १९८१-८२ सालापासून माध्यमिक शाळांना जोडल्या गेलेल्या ५ वी ते ७ वी च्या वर्गांना शिकविणार्‍या एस एस सी/ डी.एड अथवा तस्तम अर्हता उत्तीर्ण धारक शिक्षकांच्या पाल्यांना प्राथमिक स्तरापर्यंत मोफत शिक्षण दिले जाते
३	लाभ मिळवण्याच्या अटी	प्राथमिक शिक्षकाचा पाल्य असणे,विद्यार्थ्याची समाधानकारक प्रगती ,चांगली वर्तणूक,व ७५% हजेरी,प्राथमिक शिक्षक शासन अनुदानित शाळेतील असावा
४	लाभ मिळण्यासाठीची कार्य पध्दती	प्रवेश घेतल्यापासून ३० दिवसाचे आत पात्र विद्यार्थ्याने अर्ज भरून देणे,विद्यार्थ्याकडून फॉर्म जमा झाल्यावर विहित नमुन्यात प्रस्ताव शिक्षणाधिकारी(माध्य.) जिल्हा परिषद यांचेकडे अर्ज सादर करावा.
५	पात्रता ठरविण्यासाठी आवश्यक असलेले कागदपत्र	प्राथमिक शिक्षक असल्याचे प्रमाणपत्र,शासनमान्य अनुदानित व विना अनुदानित शाळेत शिक्षण घेणारा विद्यार्थी व मुख्याध्यापक यांना द्यावयाचे प्रमाणपत्र
६	कार्यक्रमामध्ये मिळणार्‍या लाभाची विस्तृत माहिती	शासनमान्य अनुदानित व विना अनुदानित शाळामधील प्राथमिक शिक्षकांचे पाल्यांचे फी परताव्याचे प्रस्ताव शाळा/संस्था मार्फत शिक्षणाधिकारी(माध्य.)यांचे कडे स्वीकारले जातात .व त्यांचेमार्फत बिलाची रक्कम चेकने संबंधित शाळा/संस्था यांना अदा केली जातात.अनुदानित कनिष्ट महाविद्यालयातील विद्यार्थ्यांना फक्त सत्र शुल्क याची प्रतिपूर्ती करण्यात येते व विना अनुदानित कनिष्ट महाविद्यालया बाबतीत शैक्षणिक शुल्क,सत्र शुल्क,प्रवेश शुल्क याची प्रमाणित दराने प्रतिपूर्ती करण्यात येते.वैधकीय,अभियांत्रिकी अभ्यासक्रमासाठी शासनाने ठरविलेल्या दरानुसार फी प्रतिपूर्ती करण्यात येते. प्राथमिक शिक्षकांच्या कोणत्याही दोन पाल्यांना शैक्षणिक सवलत देण्यात येते.
७	अनुदान वाटपाची कार्य पध्दती	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण संचालनालया मार्फत शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषदांना अनुदानाचे वाटप करण्यात येते.
८	सक्षम अधिकार्‍याचे नाव	शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद
९	विनंती अर्जासोबत लागणारे शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१०	इतर शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
११	विनंती अर्जाचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१२	सोबत जोडणे आवश्यक असलेल्या कागदपत्रांची यादी (दस्त ऐवज/दाखले)	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१३	जोड कागद पत्राचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१४	कार्य पध्दती संदर्भात तक्रार विनरनासाठी संबंधित अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद
१५	तपशिलवार व प्रत्येक स्तरावर उपलब्ध निधी(उदा.जिल्हा पातळी,तालुका पातळी,गाव पातळी)	जिल्हा स्तरावर
१६	लाभार्थींची यादी खालील नमुन्यात	जिल्हा स्तरावरून विद्यार्थ्यांना लाभ दिला जात असल्याने सदर माहिती शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद यांचे कडे उपलब्ध होऊ शकेल.

कलम ४(१)(ब)नमुना अ

१	कार्यक्रमाचे नाव	राज्यातील अनुदानित अशासकीय माध्यमिक शाळातील तसेच उच्च माध्यमिक स्तरावरील शिक्षक व शिक्षकेत्तर कर्मचार्‍याच्या पाल्यांना शिक्षणाच्या सर्व स्तरावर (इ १ ली ते पदव्युत्तर स्तर)नि:शुल्क शिक्षण देण्याबाबत
२	लाभार्थ्याच्या पात्रता संबंधीच्या अटी व शर्ती	राज्यातील अनुदानित अशासकीय माध्यमिक शाळातील तसेच उच्च माध्यमिक स्तरावरील शिक्षक व शिक्षकेत्तर कर्मचार्‍याचे फक्त दोन पाल्य,सर्व स्तरावर शिक्षणाच्या सवलतीस पात्र समजण्यात येतात.हि सवलत फक्त मान्य पाठ्यक्रमातील शिक्षणास व जेथे अनुदानित संस्थासाठी विहित करण्यात आलेल्या शिक्षण शुल्काच्या मर्यादेस अधीन राहून आकारले जाते,अशा मान्यताप्राप्त अनुदानित व शासनमान्य विना अनुदानित संस्थेतील शिक्षणासाठी देण्यात येते.
३	लाभ मिळवण्याच्या अटी	माध्यमिक शाळातील तसेच उच्च माध्यमिक स्तरावरील शिक्षक व शिक्षकेत्तर कर्मचार्‍याचा पाल्य असणे,विद्यार्थ्याची समाधानकारक प्रगती ,चांगली वर्तणूक,व ७५ हजेरी.
४	लाभ मिळण्यासाठीची कार्य पध्दती	विद्यार्थ्याने प्रवेश घेतल्यापासून ३० दिवसाचे आत फॉर्म भरून देणे,विद्यार्थ्याकडून फॉर्म जमा झाल्यावर विहित नमुन्यात प्रस्ताव करून शिक्षणाधिकारी(माध्य.) जिल्हा परिषद यांचेकडे अर्ज सादर करावा.
५	पात्रता ठरविण्यासाठी आवश्यक असलेले कागदपत्र	मुख्याध्यापक/प्राचार्य यांनी तो पूर्ण वेळ माध्यमिक,उच्च माध्यमिक शिक्षक व शिक्षकेत्तर कर्मचारी असल्याबाबतचे प्रमाणपत्र सादर करणे.
६	कार्यक्रमामध्ये मिळणार्‍या लाभाची विस्तृत माहिती	शासनमान्य अनुदानित व विना अनुदानित शाळामधील माध्यमिक,उच्च माध्यमिक शिक्षक व शिक्षकेत्तर कर्मचारी पाल्यांचे फी परताव्याचे प्रस्ताव शाळा/संस्था मार्फत शिक्षणाधिकारी(माध्य.)यांचे कडे स्वीकारले जातात .व त्यांचेमार्फत तपासून बिले सादर करण्यात येऊन बिलयाची रक्कम चेकने संबंधित शाळा/संस्था यांना देण्यात येते. अनुदानित शाळामधील विद्यार्थ्यांना फक्त सत्र शुल्क,प्रवेश शुल्क याची प्रतिपूर्ती करण्यात येते व विना अनुदानित शाळांच्या बाबतीत शैक्षणिक शुल्क,सत्र शुल्क,प्रवेश शुल्क याची प्रमाणित दराने प्रतिपूर्ती करण्यात येते.वैधकीय,अभियांत्रिकी अभ्यासक्रमासाठी शासनाने ठरविलेल्या दरानुसार फी प्रतिपूर्ती करण्यात येते.
७	अनुदान वाटपाची कार्य पध्दती	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण संचालनालया मार्फत शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषदांना अनुदानाचे वाटप करण्यात येते.
८	सक्षम अधिकार्‍याचे नाव	शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद
९	विनंती अर्जासोबत लागणारे शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१०	इतर शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
११	विनंती अर्जाचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१२	सोबत जोडणे आवश्यक असलेल्या कागदपत्रांची यादी (दस्त ऐवज/दाखले)	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१३	जोड कागद पत्राचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१४	कार्य पध्दती संदर्भात तक्रार विनरनासाठी संबंधित अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद
१५	तपशिलवार व प्रत्येक स्तरावर उपलब्ध निधी(उदा.जिल्हा पातळी,तालुका पातळी,गाव पातळी)	जिल्हा स्तरावर
१६	लाभार्थींची यादी खालील नमुन्यात	जिल्हा स्तरावरून विद्यार्थ्यांना लाभ दिला जात असल्याने सदर माहिती शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद यांचे कडे उपलब्ध होऊ शकेल.

कलम ४(१)(ब)(xii) नमुना अ

१	कार्यक्रमाचे नाव	ज्यांचे किंवा ज्यांच्या पालकाचे वार्षिक उत्पन्न १५००० पेक्षा जास्त नाही अशा विद्यार्थ्याना फी माफी
२	लाभार्थ्याच्या पात्रता संबंधीच्या अटी व शर्ती	विद्यार्थ्याचे किवा त्याच्या पालकाचे वार्षिक उत्पन्नाचे प्रमाणपत्र सक्षम अधिकार्‍याने प्रमाणित केलेले सादर करणे आवश्यक आहे.व महाराष्ट्रातील १५ वर्षे रहिवाशी असणे आवश्यक .
३	लाभ मिळवण्याच्या अटी	विद्यार्थ्याची समाधानकारक प्रगती ,चांगली वर्तणूक,व नियमित उपस्थिती,व विद्यार्थी दरवर्षी उत्तीर्ण होणे आवश्यक.
४	लाभ मिळण्यासाठीची कार्य पध्दती	विद्यार्थ्याने प्रवेश घेतल्यापासून ३० दिवसाचे आत फॉर्म भरून देणे,विद्यार्थ्याकडून फॉर्म जमा झाल्यावर शाळा/संस्था यांनी विहित नमुन्यात प्रस्ताव करून शिक्षणाधिकारी(माध्य.) जिल्हा परिषद यांचेकडे अर्ज सादर करावयाचे असतात .
५	पात्रता ठरविण्यासाठी आवश्यक असलेले कागदपत्र	विद्यार्थ्याचे किवा त्याच्या पालकाचे वार्षिक उत्पन्नाचे प्रमाणपत्र सक्षम अधिकार्‍याने प्रमाणित केलेले सादर करणे आवश्यक आहे.व महाराष्ट्रातील १५ वर्षे रहिवाशी असणे आवश्यक .
६	कार्यक्रमामध्ये मिळणार्‍या लाभाची विस्तृत माहिती	शासनमान्य अनुदानित शाळांना व कनिष्ट महाविद्यालयांना सत्र फी,प्रवेश फी याची प्रतिपूर्ती केली जाते व विना अनुदानित शाळांना शिक्षण फी,सत्र फी,प्रवेश फी ची प्रमाणित दराने प्रतिपूर्ती करण्यात येते.
७	अनुदान वाटपाची कार्य पध्दती	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण संचालनालया मार्फत शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषदांना अनुदानाचे वाटप करण्यात येते.
८	सक्षम अधिकार्‍याचे नाव	शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद
९	विनंती अर्जासोबत लागणारे शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१०	इतर शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
११	विनंती अर्जाचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१२	सोबत जोडणे आवश्यक असलेल्या कागदपत्रांची यादी (दस्त ऐवज/दाखले)	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१३	जोड कागद पत्राचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१४	कार्य पध्दती संदर्भात तक्रार विनरनासाठी संबंधित अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद
१५	तपशिलवार व प्रत्येक स्तरावर उपलब्ध निधी(उदा.जिल्हा पातळी,तालुका पातळी,गाव पातळी)	जिल्हा स्तरावर
१६	लाभार्थींची यादी खालील नमुन्यात	जिल्हा स्तरावरून विद्यार्थ्यांना लाभ दिला जात असल्याने सदर माहिती शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद यांचे कडे उपलब्ध होऊ शकेल.

कलम ४(१)(ब)(xii)नमुना अ

१	कार्यक्रमाचे नाव	माजी सैनिकांच्या मुलांना /मुलीना/ पत्‍नीना/विधवांना शैक्षणिक सवलती
२	लाभार्थ्याच्या पात्रता संबंधीच्या अटी व शर्ती	महाराष्ट्र राज्याचे अधिवास प्रमाणपत्र धारण करणार्‍याकिंवा महाराष्ट्रात भारती झालेल्या मेजर,नौदल व वायुदलातील तस्तम दर्जाच्या हुद्यापर्यंत किंवा त्यापेक्षा कमी दर्जाच्या हुद्यावरून सेवेतून निवृत्त झालेल्या माजी सैनिकांच्या मुलांना /मुलीना /पत्‍नीना/विधवांना या योजनेखालील शैक्षणिक सवलती देय आहेत.
३	लाभ मिळवण्याच्या अटी	विद्यार्थ्याची समाधानकारक प्रगती ,चांगली वर्तणूक,व नियमित उपस्थिती,व विद्यार्थी दरवर्षी उत्तीर्ण होणे आवश्यक.
४	लाभ मिळण्यासाठीची कार्य पध्दती	विद्यार्थ्याने प्रवेश घेतल्यापासून ६० दिवसाचे आत फॉर्म भरून देणे,विद्यार्थ्याकडून फॉर्म जमा झाल्यावर शाळा/संस्था यांनी विहित नमुन्यात प्रस्ताव करून शिक्षणाधिकारी(माध्य.) जिल्हा परिषद यांचेकडे अर्ज सादर करावा .
५	पात्रता ठरविण्यासाठी आवश्यक असलेले कागदपत्र	डी.एस.एस.ए.बोर्ड/सीएस एस ए बोर्ड यांचे महाराष्ट्र राज्याचे अधिवास पत्र धारण करीत असल्याचे किंवा महाराष्ट्रात भरती झाल्याचे मेजर,नौदल व वायुदलातील तस्तम दर्जाच्या हुद्यापर्यंत किंवा त्यापेक्षा कमी दर्जाच्या हुद्यावरून सेवेतून निवृत्त झालेल्या माजी सैनिक असल्याचे प्रमाणपत्र सादर करणे आवश्यक.
६	कार्यक्रमामध्ये मिळणार्‍या लाभाची विस्तृत माहिती	पात्र विद्यार्थ्यांना शासनमान्य अनुदानित शाळेत सत्र फी,प्रवेश फी,वाचनालय व प्रयोगशाळा फी भरावी लागत नाही.तसेच इ १ ली ते १२ वी पर्यंत पुस्तक व लेखन सामग्री अनुदान,गणवेश अनुदान देण्यात येते.व पत्नी व विधवांना विद्यावेतन देण्यात येते.
७	अनुदान वाटपाची कार्य पध्दती	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण संचालनालया मार्फत शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषदांना अनुदानाचे वाटप करण्यात येते.
८	सक्षम अधिकार्‍याचे नाव	शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद
९	विनंती अर्जासोबत लागणारे शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१०	इतर शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
११	विनंती अर्जाचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१२	सोबत जोडणे आवश्यक असलेल्या कागदपत्रांची यादी (दस्त ऐवज/दाखले)	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१३	जोड कागद पत्राचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१४	कार्य पध्दती संदर्भात तक्रार विनरनासाठी संबंधित अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद
१५	तपशिलवार व प्रत्येक स्तरावर उपलब्ध निधी(उदा.जिल्हा पातळी,तालुका पातळी,गाव पातळी)	जिल्हा स्तरावर
१६	लाभार्थींची यादी खालील नमुन्यात	जिल्हा स्तरावरून विद्यार्थ्यांना लाभ दिला जात असल्याने सदर माहिती शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद यांचे कडे उपलब्ध होऊ शकेल.

कलम ४(१)(ब)(xii) नमुना अ

१	कार्यक्रमाचे नाव	स्वातंत्र सैनिकांचे मुलांना/पत्नींना, नातवडांना(हयात नसलेल्या मुलांच्या मुलांना)शैक्षणिक सवलती
२	लाभार्थ्याच्या पात्रता संबंधीच्या अटी व शर्ती	स्वातंत्र पूर्व काळात भारताच्या स्वातंत्र्यासाठी ज्यांनी कारावास भोगला अशा स्वातंत्र सैनिकांचे मुलांना/पत्नींना,नातवडांना(हयात नसलेल्या मुलांच्या मुलांना)सवलती देय आहेत.तसेच गोवा मुक्ती संग्रामात भाग घेतलेल्या महाराष्ट्रातील स्वातंत्र सैनिकांचे मुलांना सवलती देय आहेत.
३	लाभ मिळवण्याच्या अटी	विद्यार्थ्याची समाधानकारक प्रगती,चांगली वर्तणूक,व नियमित उपस्थिती,व विद्यार्थी दरवर्षी उत्तीर्ण होणे आवश्यक.
४	लाभ मिळण्यासाठीची कार्य पध्दती	विद्यार्थ्याने प्रवेश घेतल्यापासून ६० दिवसाचे आत फॉर्म भरून देणे,विद्यार्थ्याकडून फॉर्म जमा झाल्यावर शाळा/संस्था यांनी विहित नमुन्यात प्रस्ताव करून शिक्षणाधिकारी(माध्य.) जिल्हा परिषद यांचेकडे अर्ज सादर करावा.
५	पात्रता ठरविण्यासाठी आवश्यक असलेले कागदपत्र	स्वातंत्र सैनिक असल्याचे प्रमाणपत्र सादर करणे आवश्यक.
६	कार्यक्रमामध्ये मिळणार्‍या लाभाची विस्तृत माहिती	पात्र विद्यार्थ्यांना शासनमान्य अनुदानित शाळेत सत्र फी,प्रवेश फी,वाचनालय व प्रयोगशाळा फी भरावी लागत नाही.तसेच इ १ ली ते १२ वी पर्यंत पुस्तक व लेखन सामग्री अनुदान,गणवेश अनुदान देण्यात येते.व पत्नी व विधवांना विद्यावेतन देण्यात येते.
७	अनुदान वाटपाची कार्य पध्दती	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण संचालनालया मार्फत शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषदांना अनुदानाचे वाटप करण्यात येते.
८	सक्षम अधिकार्‍याचे नाव	शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद
९	विनंती अर्जासोबत लागणारे शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१०	इतर शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
११	विनंती अर्जाचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१२	सोबत जोडणे आवश्यक असलेल्या कागदपत्रांची यादी (दस्त ऐवज/दाखले)	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१३	जोड कागद पत्राचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१४	कार्य पध्दती संदर्भात तक्रार करण्यासाठी संबंधित अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद
१५	तपशिलवार व प्रत्येक स्तरावर उपलब्ध निधी(उदा.जिल्हा पातळी,तालुका पातळी,गाव पातळी)	जिल्हा स्तरावर
१६	लाभार्थींची यादी खालील नमुन्यात	जिल्हा स्तरावरून विद्यार्थ्यांना लाभ दिला जात असल्याने सदर माहिती शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद यांचे कडे उपलब्ध होऊ शकेल.

कलम ४(१)(ब)(xii)नमुना अ

१	कार्यक्रमाचे नाव	पूर्व माध्यमिक व माध्यमिक शाळांतील विद्यार्थ्यासाठी खुली गुणवत्ता शिष्यवृत्ती.
२	लाभार्थ्याच्या पात्रता संबंधीच्या अटी व शर्ती	महाराष्ट्र राज्य परीक्षा परिषदे मार्फत घेत असलेल्या स्पर्धात्मक परीक्षांच्या निकालावर प्रामुख्याने गुणवत्तेनुसार शिष्यवृत्त्या दिल्या जातात.विद्यार्थ्यांना इ ४ थी च्या परीक्षेवर इ ५ वी ते ७ वी पर्यंत पूर्व माध्यमिक शिष्यवृत्ती व इ ७ वी च्या परीक्षेवर इ ८ वी ते १० पर्यंत माध्यमिक शिष्यवृत्ती दिली जाते.
३	लाभ मिळवण्याच्या अटी	विद्यार्थ्याची समाधानकारक प्रगती ,चांगली वर्तणूक या आधारे शिष्यवृत्ती पुढे चालू रहाते.
४	लाभ मिळण्यासाठीची कार्य पध्दती	शिक्षणाधिकारी जिल्हा परिषद यांचेकडे शाळेमार्फत प्रस्ताव प्राप्त झाल्यावर सदर शिष्यवृत्ती जिल्हा परिषदेमार्फत अदा केली जाते.
५	पात्रता ठरविण्यासाठी आवश्यक असलेले कागदपत्र	महाराष्ट्र राज्य परीक्षा परिषदेचे पूर्व माध्यमिक/माध्यमिक शिष्यवृत्ती परीक्षेचे प्रमाणपत्र.
६	कार्यक्रमामध्ये मिळणार्‍या लाभाची विस्तृत माहिती	शासन निर्णय शालेय शिक्षण व क्रीडा विभाग दि.२२/०७/२०१० नुसार पूर्व माध्यमिक स्तरावर (इ ५ वी ते ७ वी) दर रुपये १०० द.म व माध्यमिक स्तरावर (इ ८ वी ते १० वी )दर रुपये १५० द.म. प्रत्येक टप्प्यात शिष्यवृत्तीचा कालावधी तीन वर्षाचा आहे.ही शिष्यवृत्ती शैक्षणिक वर्षात १० महिन्यासाठी दिली जाते.प्रत्येक जिल्हाचे ग्रामीण व नागरी क्षेत्रासाठी शिष्यवृत्त्यांचे स्वतंत्र व ठराविक संच निर्धारित केलेले आहेत .सध्या राज्यात पूर्व माध्यमिक शिष्यवृत्तीचे एकून १५९८७ संच मंजूर असून त्यापैकी शहरी संच ७८६३ व ग्रामीण ८१२४ संच मंजूर आहेत.तसेच माध्यमिक शिष्यवृत्तीचे १३०८० संच मंजूर असून शहरी ६४३० संच व ग्रामीण ६६५० संच मंजूर आहेत.शासन निर्णय शालेय शिक्षण व क्रीडा विभाग क्रमांक एससीएच-२००९/(९०/०९)केंपुयो दिनांक २२/०७/२०१० नुसार पुर्व माध्यमिक स्तरावर दर रुपये १०० द.म.व माध्यमिक स्तरावर दर रुपये १५० द.म. सदर शासन निर्णयानुसार सन २००९-१० या शैक्षणिक वर्षानुसार शिष्यवृत्तीस पात्र ठरणार्‍या लाभार्थ्यांना बँकेमार्फत शिष्यवृत्ती अदा करण्यात येत आहे.
७	अनुदान वाटपाची कार्य पध्दती	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण संचालनालया मार्फत शिक्षणाधिकारी(माध्य./प्राथमिक)जिल्हा परिषदांना अनुदानाचे वाटप करण्यात येते.
८	सक्षम अधिकार्‍याचे नाव	शिक्षणाधिकारी(माध्य./प्राथमिक)जिल्हा परिषद
९	विनंती अर्जासोबत लागणारे शुल्क	नाही
१०	इतर शुल्क	नाही
११	विनंती अर्जाचा नमुना	नाही
१२	सोबत जोडणे आवश्यक असलेल्या कागदपत्रांची यादी (दस्त ऐवज/दाखले)	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१३	जोड कागद पत्राचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१४	कार्य पध्दती संदर्भात तक्रार विनरनासाठी संबंधित अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षणाधिकारी(प्राथमिक/माध्य.)जिल्हा परिषद
१५	तपशिलवार व प्रत्येक स्तरावर उपलब्ध निधी(उदा.जिल्हा पातळी,तालुका पातळी,गाव पातळी)	जिल्हा पातळीवर निधी उपलब्ध करून देण्यात येतो.
१६	लाभार्थींची यादी खालील नमुन्यात	जिल्हा स्तरावरून विद्यार्थ्यांना लाभ दिला जात असल्याने सदर माहिती शिक्षणाधिकारी जिल्हा परिषद यांचे कडे उपलब्ध होऊ शकेल.

कलम ४(१)(ब)(xii)नमुना अ

१	कार्यक्रमाचे नाव	इयत्ता ११ वी व १२ वी पर्यंत मुलींना मोफत शिक्षण
२	लाभार्थ्याच्या पात्रता संबंधीच्या अटी व शर्ती	१५ वर्षे महाराष्ट्रात वास्तव्य असणार्‍या पालकांच्या पाल्यांना ही सवलत मिळू शकते व ७५ टक्के उपस्थिती व चांगली वर्तणूक असणे आवश्यक आहे.
३	लाभ मिळवण्याच्या अटी	१५ वर्षे महाराष्ट्रात वास्तव्य असणार्‍या पालकांच्या पाल्यांना ही सवलत मिळू शकते व ७५ टक्के उपस्थिती व चांगली वर्तणूक असणे आवश्यक आहे.अनुत्तीर्ण होणार्‍या विद्यार्थ्यांना सवलत त्या वर्षापुरती रोखण्यात येते व उत्तीर्ण होताच ही सवलत पुढील वर्षात पूर्ववत चालू रहाते.
४	लाभ मिळण्यासाठीची कार्य पध्दती	शैक्षणिक संस्था/शाळा हे शिक्षणाधिकारी (माध्यमिक) जिल्हा परिषद यांचेकडे विहित नमुन्यात अर्ज करतात.
५	पात्रता ठरविण्यासाठी आवश्यक असलेले कागदपत्र	शासन मान्य अनुदानित व विना अनुदानित कनिष्ट महाविद्यालयात शिक्षण घेणारा विद्यार्थी व प्राचार्य यांनी द्यावयाचे प्रमाणपत्र.
६	कार्यक्रमामध्ये मिळणार्‍या लाभाची विस्तृत माहिती	शासन अनुदानित व विना अनुदानित शाळामधील प्रस्ताव स्वीकारले जातात.अनुदानित उच्च माध्यमिक शाळा /कनिष्ट महाविद्यालये यांच्या वेतनावर १०० टक्के अनुदान शासनाकडून दिले जात असल्याने या योजनेखाली अनुदानित कनिष्ट महाविद्यालयांना फक्त सत्र शुल्क / प्रवेश शुल्क यांची प्रतिपूर्ती करण्यात येते.आणि विना अनुदानित कनिष्ट महाविद्यालयांच्या बाबतीत शैक्षणिक शुल्क/सत्र शुल्क व प्रवेश शुल्क यांची प्रमाणित दराने प्रतिपूर्ती करण्यात येते.या योजनेच्या लाभासाठी कोणत्याही प्रकारच्या उत्पन्नाची अट नाही.त्यामुळे सर्व आर्थिक स्तरावरील विद्यार्थिनी या योजनेला पात्र ठरतात मात्र कुटुंब मर्यादित असण्याची अट कायम आहे.
७	अनुदान वाटपाची कार्य पध्दती	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण संचालनालया मार्फत शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषदांना अनुदानाचे वाटप करण्यात येते.
८	सक्षम अधिकार्‍याचे नाव	शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद
९	विनंती अर्जासोबत लागणारे शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१०	इतर शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
११	विनंती अर्जाचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१२	सोबत जोडणे आवश्यक असलेल्या कागदपत्रांची यादी (दस्त ऐवज/दाखले)	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१३	जोड कागद पत्राचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१४	कार्य पध्दती संदर्भात तक्रार विनरनासाठी संबंधित अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद
१५	तपशिलवार व प्रत्येक स्तरावर उपलब्ध निधी(उदा.जिल्हा पातळी,तालुका पातळी,गाव पातळी)	शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद यांना अनुदानाचे वाटप करण्यात येतात.
१६	लाभार्थींची यादी खालील नमुन्यात	जिल्हा स्तरावरून लाभार्थ्यांना लाभ दिला जात असल्याने सदर माहिती शिक्षणाधिकारी जिल्हा परिषद यांचे कडे उपलब्ध होऊ शकेल.

कलम ४(१)(ब)(xii) नमुना अ

१	कार्यक्रमाचे नाव	इयत्ता १० वी पर्यंत सर्वाना मोफत शिक्षण
२	लाभार्थ्याच्या पात्रता संबंधीच्या अटी व शर्ती	१५ वर्षे महाराष्ट्रात वास्तव्य असणार्‍या पालकांच्या पाल्यांना ही सवलत मिळू शकते व ७५ टक्के उपस्थिती व चांगली वर्तणूक असणे आवश्यक आहे.
३	लाभ मिळवण्याच्या अटी	१५ वर्षे महाराष्ट्रात वास्तव्य असणार्‍या पालकांच्या पाल्यांना ही सवलत मिळू शकते व ७५ टक्के उपस्थिती व चांगली वर्तणूक असणे आवश्यक आहे.अनुत्तीर्ण होणार्‍या विद्यार्थ्यांना सवलत त्या वर्षापुरती रोखण्यात येते व उत्तीर्ण होताच ही सवलत पुढील वर्षात पूर्ववत चालू रहाते.
४	लाभ मिळण्यासाठीची कार्य पध्दती	शैक्षणिक संस्था/शाळा हे शिक्षणाधिकारी (माध्यमिक) जिल्हा परिषद यांचेकडे विहित नमुन्यात अर्ज करतात.
५	पात्रता ठरविण्यासाठी आवश्यक असलेले कागदपत्र	शासन मान्य अनुदानित व विना अनुदानित शाळेत शिक्षण घेणारा विद्यार्थी व मुख्याध्यापक यांनी द्यावयाचे प्रमाणपत्र.
६	कार्यक्रमामध्ये मिळणार्‍या लाभाची विस्तृत माहिती	शासन अनुदानित व विना अनुदानित शाळामधील प्रस्ताव स्वीकारले जातात.अनुदानित माध्यमिक शाळांचा वेतनावर १०० टक्के अनुदान शासनाकडून दिले जात असल्याने या योजनेखाली अनुदानित शाळांना फक्त सत्र शुल्क / प्रवेश शुल्क यांची प्रतिपूर्ती करण्यात येते.आणि विना अनुदानित शाळांच्या बाबतीत शैक्षणिक शुल्क/सत्र शुल्क व प्रवेश शुल्क यांची प्रमाणित दराने प्रतिपूर्ती करण्यात येते.
७	अनुदान वाटपाची कार्य पध्दती	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण संचालनालया मार्फत शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषदांना अनुदानाचे वाटप करण्यात येते.
८	सक्षम अधिकार्‍याचे नाव	शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद
९	विनंती अर्जासोबत लागणारे शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१०	इतर शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
११	विनंती अर्जाचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१२	सोबत जोडणे आवश्यक असलेल्या कागदपत्रांची यादी (दस्त ऐवज/दाखले)	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१३	जोड कागद पत्राचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१४	कार्य पध्दती संदर्भात तक्रार विनरनासाठी संबंधित अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद
१५	तपशिलवार व प्रत्येक स्तरावर उपलब्ध निधी(उदा.जिल्हा पातळी,तालुका पातळी,गाव पातळी)	जिल्हा स्तरावर
१६	लाभार्थींची यादी खालील नमुन्यात	जिल्हा स्तरावरून लाभार्थ्यांना लाभ दिला जात असल्याने सदर माहिती शिक्षणाधिकारी जिल्हा परिषद यांचे कडे उपलब्ध होऊ शकेल.

कलम ४(१) (ब)(xii) नमुना अ

१	कार्यक्रमाचे नाव	ग्रामीण भागातील हुशार (प्रज्ञावन) विद्यार्थ्याना राष्ट्रीय शिष्यवृत्ती योजना.
२	लाभार्थ्याच्या पात्रता संबंधीच्या अटी व शर्ती	महाराष्ट्र राज्य परीक्षा परिषदे मार्फत घेत असलेल्या स्पर्धात्मक परीक्षांच्या निकालावर प्रामुख्याने गुणवत्तेनुसार शिष्यवृत्त्या दिल्या जातात. इ ७ वी च्या परीक्षेवर इ ८ वी ते १० पर्यंत माध्यमिक शिष्यवृत्ती दिली जाते.
३	लाभ मिळवण्याच्या अटी	इयत्ता ७ वी त शिकत असलेल्या व ज्यांचे वय १५ वर्षा पेक्षा अधिक नाही.अशा विद्यार्थ्यांना या परीक्षेसाठी बसता येते.ही शिष्यवृत्ती इ.८ वी पासून मंजूर करण्यात येऊन ती १२ वी पर्यंत,विद्यार्थ्याची समाधानकारक प्रगती व चांगली वर्तणूक असल्यास पुढे चालू राहते.
४	लाभ मिळण्यासाठीची कार्य पध्दती	शिक्षणाधिकारी जिल्हा परिषद यांचेकडे शाळेमार्फत प्रस्ताव प्राप्त झाल्यावर सदर शिष्यवृत्ती जिल्हा परिषदेमार्फत अदा केली जाते .
५	पात्रता ठरविण्यासाठी आवश्यक असलेले कागदपत्र	महाराष्ट्र राज्य परीक्षा परिषदेचे पूर्व माध्यमिक/माध्यमिक शिष्यवृत्ती परीक्षेचे प्रमाणपत्र.
६	कार्यक्रमामध्ये मिळणार्‍या लाभाची विस्तृत माहिती	महाराष्ट्र राज्य परीक्षा परिषद पुणे यांचेमार्फत इ.७ वी त घेण्यात येणार्‍या माध्यमिक शिष्यवृत्तीच्या स्पर्धात्मक परीक्षेच्या गुणाच्या आधारे इ ८ वी पासून प्रदान करण्यात येते.सर्वसाधारण गटास १३८९ शिष्यवृत्त्या या व्यतिरिक्त प्रत्येक सामुहिक विकास भूमिहीन मजुरांच्या मुलास १ प्रमाणे ९५५ शिष्यवृत्त्या,प्रत्येक सामुहिक विकास गटातील अनुसूचित जातीतील मुलास १ प्रमाणे ४३४ शिष्यवृत्त्या,तसेच ग्रामीण आदिवासी जनजाती विकास गटाला ३ प्रमाणे एकूण १९२ शिष्यवृत्त्यांचे संच मंजूर केले आहेत.शिष्यवृत्त्यांचे दर पुढील प्रमाणे आहेत. दरमहा रु.३०(१० महिन्याकरिता) इ ८ वी ते इ १० वी तील अनिवासी शिष्यवृत्ती धारकास दरमहा रु.६० प्रमाणे (१० महिन्याकरिता) इ ११ वी व १२ वी तील अनिवासी शिष्यवृत्ती धारकास दरमहा रु.१०० प्रमाणे (१० महिन्याकरिता) ,माध्यमिक व उच्च माध्यमिक इ ८ वी ते १२ वी तील कोणत्याही निवासी शिष्यवृत्ती धारकास.
७	अनुदान वाटपाची कार्य पध्दती	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण संचालनालया मार्फत शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषदांना अनुदानाचे वाटप करण्यात येते.शासन निर्णय दि.२२.०७.२०१० नुसार सन २००९-१० या शैक्षणिक वर्षात शिष्यवृत्ती पात्र लाभार्थ्यांना बँकेमार्फत शिक्षण संचालाक (माध्यमिक) यांचे मार्फत शिष्यवृत्ती अदा करण्यात येत आहे.
८	सक्षम अधिकार्‍याचे नाव	विभागीय शिक्षण उप संचालक
९	विनंती अर्जासोबत लागणारे शुल्क	विभागीय शिक्षण उप संचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
१०	इतर शुल्क	विभागीय शिक्षण उप संचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
११	विनंती अर्जाचा नमुना	विभागीय शिक्षण उप संचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
१२	सोबत जोडणे आवश्यक असलेल्या कागदपत्रांची यादी (दस्त ऐवज/दाखले)	विभागीय शिक्षण उप संचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
१३	जोड कागद पत्राचा नमुना	विभागीय शिक्षण उप संचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
१४	कार्य पध्दती संदर्भात तक्रार विनरनासाठी संबंधित अधिकार्‍याचे पदनाम	विभागीय शिक्षण उप संचालक
१५	तपशिलवार व प्रत्येक स्तरावर उपलब्ध निधी(उदा.जिल्हा पातळी,तालुका पातळी,गाव पातळी)	विभागीय शिक्षण उप संचालका मार्फत जिल्हा पातळीवर निधी उपलब्ध करून देण्यात येतो. शासन निर्णय दि.२२/०७/२०१० नुसार सन २००९-१० या शैक्षणिक वर्षात शिष्यवृत्ती पात्र लाभार्थ्यांना बँकेमार्फत शिक्षण संचालक (माध्य.) यांचे मार्फत शिष्यवृत्ती अदा करण्यात येत आहे.
१६	लाभार्थींची यादी खालील नमुन्यात	विभागीय / जिल्हा स्तरावरून विद्यार्थ्यांना लाभ दिला जात असल्याने सदर माहिती विभागीय शिक्षण उप संचालक / शिक्षणाधिकारी यांचे कडे उपलब्ध होऊ शकेल.

कलम ४(१)(ब)(xii)नमुना अ

१	कार्यक्रमाचे नाव	ग्रामीण भागातील व होतकरु विद्यार्थ्याना राज्य शासनाची खुली गुणवत्ता शिष्यवृत्ती
२	लाभार्थ्याच्या पात्रता संबंधीच्या अटी व शर्ती	महाराष्ट्र राज्य परीक्षा परिषदे मार्फत घेत असलेल्या स्पर्धात्मक परीक्षांच्या निकालावर प्रामुख्याने गुणवत्तेनुसार शिष्यवृत्त्या दिल्या जातात.विद्यार्थ्यांना इ ४ थी च्या परीक्षेवर इ ५ वी ते ७ वी पर्यंत पूर्व माध्यमिक शिष्यवृत्ती व इ ७ वी च्या परीक्षेवर इ ८ वी ते १० पर्यंत माध्यमिक शिष्यवृत्ती दिली जाते.
३	लाभ मिळवण्याच्या अटी	विद्यार्थ्याची समाधानकारक प्रगती ,चांगली वर्तणूक या आधारे शिष्यवृत्ती पुढे चालू रहाते.
४	लाभ मिळण्यासाठीची कार्य पध्दती	शिक्षणाधिकारी जिल्हा परिषद यांचेकडे शाळेमार्फत प्रस्ताव प्राप्त झाल्यावर सदर शिष्यवृत्ती अदा केली जाते.शासन निर्णय दि.२२/०७/२०१० नुसार सन २००९-१० या शैक्षणिक वर्षात शिष्यवृत्ती पात्र लाभार्थ्यांना बँकेमार्फत शिक्षण संचालक (माध्य.) यांचे मार्फत शिष्यवृत्ती अदा करण्यात येत आहे.
५	पात्रता ठरविण्यासाठी आवश्यक असलेले कागदपत्र	महाराष्ट्र राज्य परीक्षा परिषदेचे पूर्व माध्यमिक/माध्यमिक शिष्यवृत्ती परीक्षेचे प्रमाणपत्र तसेच माध्यमिक शालांत परीक्षेची गुणपत्रिका.
६	कार्यक्रमामध्ये मिळणार्‍या लाभाची विस्तृत माहिती	ग्रामीण भागातील हुशार आणि पात्र विद्यार्थ्यांना महाराष्ट्र राज्य परीक्षा परिषदे मार्फत घेत असलेल्या स्पर्धात्मक परीक्षांच्या निकालावर प्रामुख्याने गुणवत्तेनुसार शिष्यवृत्त्या दिल्या जातात.शिष्यवृत्ती धारकाच्या समाधानकारक प्रगतीला अनुसरून शिष्यवृत्तीचे प्रत्येक वर्षी नुतनीकरण करण्यात येते आणि वार्षिक परीक्षेत किंवा शालांत परीक्षेत किंवा पुढे येणाऱ्या पाठ्याक्रमापर्यंतच्या सर्व परिक्षाना ६५ टक्के गुण मिळालेल्या शिष्यवृत्ती धारकाला शिष्यवृत्ती देण्यात येते.बृहन्‍मुंबई वगळून राज्यातील प्रत्येक जिल्ह्यासाठी अ)वरिष्ठ प्राथमिक ब)माध्यमिक क)उच्च माध्यमिक या प्रत्येक शैक्षणिक स्तरावर १० संच मंजूर करण्यात आले आहे.शिष्यवृत्त्याचे सध्याचे सुधारित दर व मंजूर संच खालीलप्रमाणे आहेत.अ)वरिष्ठ प्राथमिक ३३० संच ५ वी ते ७ वी रु ५०द.म ब)माध्यमिक ३३० संच ८ वी ते १० वी रु.७५ द.म क)उच्च माध्यमिक ३३० संच ११ वी ते १२ रु १०० द.म.
७	अनुदान वाटपाची कार्य पध्दती	शिक्षण संचालनालया मार्फत विभागीय शिक्षण उप संचालक यांना अनुदानाचे वाटप करण्यात येते.
८	सक्षम अधिकार्‍याचे नाव	विभागीय शिक्षण उप संचालक
९	विनंती अर्जासोबत लागणारे शुल्क	विभागीय शिक्षण उप संचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
१०	इतर शुल्क	विभागीय शिक्षण उप संचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
११	विनंती अर्जाचा नमुना	विभागीय शिक्षण उप संचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
१२	सोबत जोडणे आवश्यक असलेल्या कागदपत्रांची यादी (दस्त ऐवज/दाखले)	विभागीय शिक्षण उप संचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
१३	जोड कागद पत्राचा नमुना	विभागीय शिक्षण उप संचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
१४	कार्य पध्दती संदर्भात तक्रार विनरनासाठी संबंधित अधिकार्‍याचे पदनाम	विभागीय शिक्षण उप संचालक
१५	तपशिलवार व प्रत्येक स्तरावर उपलब्ध निधी(उदा.जिल्हा पातळी,तालुका पातळी,गाव पातळी)	विभागीय शिक्षण उप संचालका मार्फत जिल्हा पातळीवर निधी उपलब्ध करून देण्यात येतो. शासन निर्णय दि.२२/०७/२०१० नुसार सन २००९-१० या शैक्षणिक वर्षात शिष्यवृत्ती पात्र लाभार्थ्यांना बँकेमार्फत शिक्षण संचालक (माध्य.) यांचे मार्फत शिष्यवृत्ती अदा करण्यात येत आहे.
१६	लाभार्थींची यादी खालील नमुन्यात	विभागीय/जिल्हा स्तरावरून लाभार्थ्यांना लाभ दिला जात असल्याने सदर माहिती विभागीय शिक्षण उप संचालक / शिक्षणाधिकारी यांचे कडे उपलब्ध होऊ शकेल.

कलम ४(१) (ब)(xii) नमुना अ

१	कार्यक्रमाचे नाव	आदिवासी विद्यार्थ्यांना विदयावेतन
२	लाभार्थ्याच्या पात्रता संबंधीच्या अटी व शर्ती	विद्यावेतन मिळण्यासाठी चांगली वर्तणूक व ७५ टक्के उपस्थिती सक्षम अधिकार्‍याचे/पदाधिकारी यांचे प्रमाणपत्र .
३	लाभ मिळवण्याच्या अटी	विद्यावेतन मिळण्यासाठी चांगली वर्तणूक व ७५ टक्के उपस्थिती
४	लाभ मिळण्यासाठीची कार्य पध्दती	शैक्षणिक संस्था/शाळा हे शिक्षणाधिकारी (माध्यमिक) जिल्हा परिषद यांचेकडे विहित नमुन्यात प्रस्ताव पाठवतात .
५	पात्रता ठरविण्यासाठी आवश्यक असलेले कागदपत्र	शासन मान्य अनुदानित शिक्षण घेणारा विद्यार्थी व मुख्याध्यापक यांनी यांनी केलेली शिफारस
६	कार्यक्रमामध्ये मिळणार्‍या लाभाची विस्तृत माहिती	या योजनेद्वारे अनुसूचित जमातीच्या(इ ५ वी ते १० वी )विद्यार्थ्यांना १० महिन्यासाठी. इ ५ वी ते ७ वी रुपये ४० मुलांना/मुलीना रु.५० दरमहा व इ ८ ते १० वी रुपये ५० मुलांना/मुलीना रु.६०.
७	अनुदान वाटपाची कार्य पध्दती	शिक्षण संचालनालया मार्फत शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषदांना अनुदानाचे वाटप करण्यात येते.
८	सक्षम अधिकार्‍याचे नाव	शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद
९	विनंती अर्जासोबत लागणारे शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१०	इतर शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
११	विनंती अर्जाचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१२	सोबत जोडणे आवश्यक असलेल्या कागदपत्रांची यादी (दस्त ऐवज/दाखले)	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१३	जोड कागद पत्राचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१४	कार्य पध्दती संदर्भात तक्रार विनरनासाठी संबंधित अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद
१५	तपशिलवार व प्रत्येक स्तरावर उपलब्ध निधी(उदा.जिल्हा पातळी,तालुका पातळी,गाव पातळी)	जिल्हा स्तरावर
१६	लाभार्थींची यादी खालील नमुन्यात	जिल्हा स्तरावरून लाभार्थ्यांना लाभ दिला जात असल्याने सदर माहिती शिक्षणाधिकारी जिल्हा परिषद यांचे कडे उपलब्ध होऊ शकेल.

कलम ४(१) (ब)(xii) नमुना अ

१	कार्यक्रमाचे नाव	रियायति तर्गिबी शिष्यवृत्ती
२	लाभार्थ्याच्या पात्रता संबंधीच्या अटी व शर्ती	भूतपूर्व हैद्राबाद राज्यातील मुल रहिवाशी असलेल्या पालकांच्या मुलींसाठी ज्यांच्या पालकांचे उत्पन्न दरमहा रुपये २२५ पेक्षा कमी आहे अशा पालकांच्या गरीब व होतकरू पाल्यांना रियायति शिष्यवृत्ती दिली जाते.तर्गिबी शिष्यवृत्ती ज्या विद्यार्थ्याची आर्थिक स्थिती प्रतिकूल असल्यामुळे मदतीशिवाय शिक्षण घेणे शक्य होत नाही अशा गरीब विद्यार्थ्यांना गुणानुक्रमे प्रथम किंवा द्वितीय क्रमांकाने उत्तीर्ण होणार्‍या विद्यार्थ्याला तर्गिबी शिष्यवृत्ती दिली जाते.
३	लाभ मिळवण्याच्या अटी	ज्यांच्या पालकांचे उत्पन्न दरमहा रुपये २२५ पेक्षा कमी आहे अशा पालकांच्या बरीब व होतकरू पाल्यांना रियायति शिष्यवृत्ती दिली जाते.तर्गिबी शिष्यवृत्ती ज्या विद्यार्थ्याची आर्थिक स्थिती प्रतिकूल असल्यामुळे मदतीशिवाय शिक्षण घेणे शक्य होत नाही अशा गरीब विद्यार्थ्यांना गुणानुक्रमे प्रथम किंवा द्वितीय क्रमांकाने उत्तीर्ण होणार्‍या विद्यार्थ्याला तर्गिबी शिष्यवृत्ती दिली जाते.
४	लाभ मिळण्यासाठीची कार्य पध्दती	शिक्षणाधिकारी जिल्हा परिषद यांचेकडे शाळेमार्फत प्रस्ताव प्राप्त झाल्यावर सदर शिष्यवृत्ती जिल्हा परिषदेमार्फत अदा केली जाते ही शिष्यवृत्ती मराठवाडा विभागासाठी लागू आहे .
५	पात्रता ठरविण्यासाठी आवश्यक असलेले कागदपत्र	रियायति शिष्यवृत्ती साठी उत्पन्नाचे प्रमाणपत्र व विद्यार्थ्याच्या प्रथम किंवा द्वितीय क्रमांकाने उत्तीर्ण होणार्‍या विद्यार्थ्याचे प्रगती अहवाल.
६	कार्यक्रमामध्ये मिळणार्‍या लाभाची विस्तृत माहिती	भूतपूर्व हैद्राबाद राज्यातील मुळ रहिवाशी असलेल्या पालकांच्या मुलींसाठी मराठवाडा विभागातील जिल्ह्यामध्ये रियायति आणि तर्गिबी शिष्यवृत्ती देण्याची योजना १९५० पासून सुरु आहे.रियायति शिष्यवृत्ती शैक्षणिक वर्षात १० महिन्यासाठी देण्यात येते.त्याचे दर खालीलप्रमाणे. प्राथमिक २/- रुपये दरमहा,वरिष्ठ प्राथमिक ४/- रुपये,माध्यमिक रुपये ६/- दरमहा एकदा मंजूर केलेली शिष्यवृत्ती शिक्षणाचा ठराविक टप्पा (जसे कि प्राथमिक,वरिष्ठ प्राथमिक,माध्यमिक) पूर्ण होईपर्यंत पुढे चालू राहते. तर्गिबी शिष्यवृत्ती --प्रथम किंवा द्वितीय क्रमांकाने उत्तीर्ण होणार्‍या विद्यार्थ्याला शिष्यवृत्ती शैक्षणिक वर्षात १० महिन्यासाठी डेली जाते.या शिष्यवृत्तीचे दर खालीलप्रमाणे. पुर्व माध्यमिक रुपये ३/- दरमहा,माध्यमिक रुपये ४/-दरमहा
७	अनुदान वाटपाची कार्य पध्दती	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण संचालनालया मार्फत मराठवाडा जिल्ह्यातील शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषदांना अनुदानाचे वाटप करण्यात येते.
८	सक्षम अधिकार्‍याचे नाव	शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद
९	विनंती अर्जासोबत लागणारे शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१०	इतर शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
११	विनंती अर्जाचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१२	सोबत जोडणे आवश्यक असलेल्या कागदपत्रांची यादी (दस्त ऐवज/दाखले)	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१३	जोड कागद पत्राचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१४	कार्य पध्दती संदर्भात तक्रार विनरनासाठी संबंधित अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षणाधिकारी(माध्य.)जिल्हा परिषद
१५	तपशिलवार व प्रत्येक स्तरावर उपलब्ध निधी(उदा.जिल्हा पातळी,तालुका पातळी,गाव पातळी)	जिल्हा स्तरावर
१६	लाभार्थींची यादी खालील नमुन्यात	जिल्हा स्तरावरून लाभार्थ्यांना लाभ दिला जात असल्याने सदर माहिती शिक्षणाधिकारी जिल्हा परिषद यांचे कडे उपलब्ध होऊ शकेल.

कलम ४(१)(ब)(xii) नमुना अ

१	कार्यक्रमाचे नाव	कनिष्ठ महाविद्यालयातील विद्यार्थ्याना देण्यात येणार्‍या शासकीय(खुल्या)गुणवत्ता शिष्यवृत्ती
२	लाभार्थ्याच्या पात्रता संबंधीच्या अटी व शर्ती	माध्यमिक शालांत परीक्षेत कमीत कमी ६० गुण मिळवणार्‍या विद्यार्थ्यांना गुणवत्तेनुसार ही शिष्यवृत्ती देण्यात येते. समाधानकारक प्रगती आणि कनिष्ट महाविद्यालय पहिल्या वर्षाच्या (इ ११ वी च्या)घेण्यात येणार्‍या परीक्षेत किमान ४५ टक्के गुण मिळवणार्‍या विद्यार्थ्यांना या शिष्यवृत्त्या इ १२ वी मध्ये पुढे चालू राहतात.
३	लाभ मिळवण्याच्या अटी	माध्यमिक शालांत परीक्षेत कमीत कमी ६० गुण मिळवणार्‍या विद्यार्थ्यांना गुणवत्तेनुसार ही शिष्यवृत्ती देण्यात येते. समाधानकारक प्रगती आणि कनिष्ट महाविद्यालय पहिल्या वर्षाच्या (इ ११ वी च्या)घेण्यात येणार्‍या परीक्षेत किमान ४५ टक्के गुण मिळवणार्‍या विद्यार्थ्यांना या शिष्यवृत्त्या इ १२ वी मध्ये पुढे चालू राहतात.
४	लाभ मिळण्यासाठीची कार्य पध्दती	शिक्षण उप संचालक यांचेकडे शिक्षणाधिकारी जिल्हा परिषद यांचेकडून शाळेमार्फत प्रस्ताव प्राप्त झाल्यावर सदर शिष्यवृत्ती शिक्षण उप संचालकाकडून जिल्हा परिषदेला अदा केली जाते.
५	पात्रता ठरविण्यासाठी आवश्यक असलेले कागदपत्र	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शालांत परीक्षेचे प्रमाणपत्र / गुण पत्रिका
६	कार्यक्रमामध्ये मिळणार्‍या लाभाची विस्तृत माहिती	नवीन आकृतीबंधानुसार वर्ष ७६-७७ पासुन कनिष्ट महाविद्यालयीन टप्पा अस्तित्वात आल्यापासून या स्तरावरील विद्यार्थ्यांना खुल्या गुणवत्ता शिष्यवृत्त्या देण्यात येतात सदर शिष्यवृत्ती मध्ये १० महिन्यासाठी दिली जाते सदर शिष्यवृत्ती साठी ४८०० संच मंजूर असून दर पुढील प्रमाणे आहे.दरमहा रुपये ५० याप्रमाणे आहेत.
७	अनुदान वाटपाची कार्य पध्दती	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण संचालनालया मार्फत विभागीय शिक्षण उप संचालक यांना अनुदानाचे वाटप करण्यात येते.
८	सक्षम अधिकार्‍याचे नाव	विभागीय शिक्षण उप संचालक
९	विनंती अर्जासोबत लागणारे शुल्क	विभागीय शिक्षण उप संचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
१०	इतर शुल्क	विभागीय शिक्षण उप संचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
११	विनंती अर्जाचा नमुना	विभागीय शिक्षण उप संचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
१२	सोबत जोडणे आवश्यक असलेल्या कागदपत्रांची यादी(दस्त ऐवज/दाखले)	विभागीय शिक्षण उप संचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
१३	जोड कागद पत्राचा नमुना	विभागीय शिक्षण उप संचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
१४	कार्य पध्दती संदर्भात तक्रार विनरनासाठी संबंधित अधिकार्‍याचे पदनाम	विभागीय शिक्षण उप संचालक
१५	तपशिलवार व प्रत्येक स्तरावर उपलब्ध निधी(उदा.जिल्हा पातळी,तालुका पातळी,गाव पातळी)	विभागीय शिक्षण उप संचालका मार्फत जिल्हा पातळीवर निधी उपलब्ध करून देण्यात येतो.
१६	लाभार्थींची यादी खालील नमुन्यात	विभागीय/जिल्हा स्तरावरून लाभार्थ्यांना लाभ दिला जात असल्याने सदर माहिती विभागीय शिक्षण उप संचालक/शिक्षणाधिकारी यांचे कडे उपलब्ध होऊ शकेल.

कलम ४(१)(ब)(Xii)नमुना(अ)

१)	कार्यक्रमाचे नाव	टंचाईग्रस्त भागातील विद्यार्थ्यांना परीक्षा फी प्रतिपूर्ती करणे.
२	लाभार्थ्यांना पात्रता संबंधीच्या अटी व शर्ती	ज्या गावाची अंतिम पैसेवारी ५० पेक्षा कमी असते अशी गावे टंचाईग्रस्त म्हणून जिल्हाधिकार्‍याकडून जाहीर केली जातात अशा गावातील इयत्ता १० वी व १२ वीचे परीक्षेस बसलेले इबीसी धारक विद्यार्थी सदर योजनेला पात्र आहेत. तसेच मुख्याध्यापकांची शिफारस.
३	लाभ मिळण्यासाठीच्या अटी	ज्या गावाची अंतिम पैसेवारी ५० पेक्षा कमी असते अशी गावे टंचाईग्रस्त म्हणून जिल्हाधिकार्‍याकडून जाहीर केली जातात अशा गावातील इयत्ता १० वी व १२ वीचे इबीसी धारक विद्यार्थी सदर योजनेला पात्र आहेत.
४	लाभ मिळण्यासाठीच्या कार्यपद्धती	शिक्षण उपसंचालक यांचेकडे शिक्षणाधिकारी जिल्हा परिषद यांचेकडून शाळेमार्फत प्रस्ताव प्राप्त झाल्यावर इयत्ता १० वी व १२ वी च्या विद्यार्थ्याना परीक्षा फी शिक्षण उपसंचालकाकडून दिली जाते.
५	पात्रता ठरविण्यासाठी आवश्यक असलेले कागदपत्र	जिल्हाधिकार्‍यांनी दुष्‍काळग्रस्त म्हणून जाहीर करण्यात आलेले गाव /तालुका इत्यादी आर्थिकदृष्ट्या मागास वर्गीय विद्यार्थी
६	कार्यक्रमामध्ये मिळणार्‍या लाभाची विस्तृत माहिती	ज्या गावाची अंतिम पैसेवारी ५० पेक्षा कमी असते अशी गावे टंचाईग्रस्त म्हणून जिल्हाधिकार्‍याकडून जाहीर केली जातात अशा गावातील इयत्ता १० वी व १२ वीचे परीक्षेस बसलेले इबीसी धारक विद्यार्थी सदर योजनेला पात्र आहेत.
७	अनदान वाटपाची कार्यपद्धती	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण संचालनालयामार्फत विभागीय शिक्षण उपसंचालक यांना अनुदानाचे वाटप करण्यात येते.
८	सक्षम अधिकार्‍याचे पदनाम	विभागीय शिक्षण उपसंचालक
९	विनंती अर्जासोबत लागणारे शुल्क	विभागीय शिक्षण उपसंचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
१०	इतर शुल्क	विभागीय शिक्षण उपसंचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
११	विनंती अर्जाचा नमुना	विभागीय शिक्षण उपसंचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
१२	सोबत जोडणे आवश्यक असलेल्या कागदपत्रांची यादी (दस्ताऐवज/दाखले )	विभागीय शिक्षण उपसंचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
१३	जोड कागदपत्राचा नमुना	विभागीय शिक्षण उपसंचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
१४	कार्यपद्धती संदर्भात तक्रार निवारणासाठी सबंधित अधिकार्‍याचे पदनाम	विभागीय शिक्षण उपसंचालक
१५	तपशिलवारव प्रत्येक स्तरावर उपलब्ध निधी (उदा जिल्हा पातळी,तालुका पातळी,गाव पातळी )	विभागीय शिक्षण उपसंचालका मार्फत जिल्हा पातळीवर निधी उपलब्ध करून देण्यात येतो.
१६	लाभार्थीची यादी खालील नमुन्यात	विभागीय/जिल्हास्तरावरून लाभार्थ्यांना लाभ दिला जात असल्याने सदर माहिती विभागीय शिक्षण उपसंचालक /शिक्षणाधिकारी यांचे कडे उपलब्ध होऊ शकेल.

कलम ४(१)(ब)(Xii)नमुना(अ)

१)	कार्यक्रमाचे नाव	संस्कृत शिक्षण माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शाळांना भारत सरकारच्या शिष्यवृत्ती
२	लाभार्थ्यांना पात्रता संबंधीच्या अटी व शर्ती	इयत्ता ८ वी मधील वार्षिक परीक्षेमध्ये संस्कृत या विषयात प्राप्त केलेल्या गुणवत्तेवर इयत्ता ९ वी व १० वी आणि १० वीच्या संस्कृत विषयाच्या गुणवत्तेवर इयत्ता ११ वी व १२ वी मध्ये शिष्यवृत्ती प्रदान केली जाते..इयत्ता ९ वी ,१० वी ११ वी व १२ वी मध्ये ही शिष्यवृत्ती मिळण्यास विद्यार्थ्यास संस्कृत विषय घेणे आवश्यक असते.
३	लाभ मिळण्यासाठीच्या अटी	इयत्ता ८ वी मधील वार्षिक परीक्षेमध्ये संस्कृत या विषयात प्राप्त केलेल्या गुणवत्तेवर इयत्ता ९ वी व १० वी आणि १० वीच्या संस्कृत विषयाच्या गुणवत्तेवर इयत्ता ११ वी व १२ वी मध्ये शिष्यवृत्ती प्रदान केली जाते..इयत्ता ९ वी ,१० वी ११ वी व १२ वी मध्ये ही शिष्यवृत्ती मिळण्यास विद्यार्थ्यास संस्कृत विषय घेणे आवश्यक असते.
४	लाभ मिळण्यासाठीच्या कार्यपद्धती	शिक्षण संचालनालयामार्फत विभागीय शिक्षण उपसंचालक यांना अनुदानाचे वाटप करण्यात येते.शिक्षण संस्था /माध्यामिक व उच्च माध्यमिक विद्यालयांनी पात्र विद्यार्थ्यांना शिष्यवृत्ती मंजूरीचे प्रस्ताव शिक्षण उपसंचालक यांचेकडे विहित मुदतीत सादर करणे.
५	पात्रता ठरविण्यासाठी आवश्यक असलेले कागदपत्र	इयत्ता ८ वी व १० वी व इयत्ता ११ वी व १२ वी मध्ये संस्कृत विषय घेतला आहे किवा कसे याची तपासणी करणे आवश्यक
६	कार्यक्रमामध्ये मिळणार्‍या लाभाची विस्तृत माहिती	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शाळेमधील विद्यार्थ्यांना संस्कृत भाषेच्या अभ्यासाकडे आकर्षित करण्यासाठी विद्यार्थ्यांना संस्कृत भाषेच्या गुणवत्ता शिष्यवृत्त्या केंद्र शासनाकडून दिल्या जातात.इयत्ता ९ वी व इयत्ता १० वी मधील विद्यार्थ्यासाठी रुपये १०० दरमहा व इयत्ता ११ वी व १२ वी मधील विद्यार्थ्यासाठी रुपये १२५ दरमहा शिष्यवृत्ती १९९८-९९ या वर्षापासून दिली जाते.इयत्ता ९ वी व १२ वी पर्यंत प्रत्येक इयत्तेला १०० संच याप्रमाणे एकूण ४०० शिष्यवृत्तीसाठी संच मंजूर आहेत.इयत्ता ९ वी व ११ वी मध्ये प्रथम मंजुरीच्या वेळी ही शिष्यवृत्ती दहा महिन्यासाठी दिली जाते.आणि इयत्ता १० वी व १२ वी त संस्कृत विषय घेणार्‍या विद्यार्थ्यास ही शिष्यवृत्ती बारा महिन्यासाठी दिली जाते.(संपूर्ण खर्चाची प्रतिपूर्ती केंद्र शासनामार्फत केली जाते)
७	अनदान वाटपाची कार्यपद्धती	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण संचालनालयामार्फत विभागीय शिक्षण उपसंचालक यांना अनुदानाचे वाटप करण्यात येते.
८	सक्षम अधिकार्‍याचे पदनाम	विभागीय शिक्षण उपसंचालक
९	विनंती अर्जासोबत लागणारे शुल्क	विभागीय शिक्षण उपसंचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
१०	इतर शुल्क	विभागीय शिक्षण उपसंचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
११	विनंती अर्जाचा नमुना	विभागीय शिक्षण उपसंचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
१२	सोबत जोडणे आवश्यक असलेल्या कागदपत्रांची यादी (दस्त येवज/दाखले )	विभागीय शिक्षण उपसंचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
१३	जोड कागदपत्राचा नमुना	विभागीय शिक्षण उपसंचालक यांचेकडून माहिती अपेक्षित
१४	कार्यपद्धती संदर्भात तक्रार निवारणासाठी सबंधित अधिकार्‍याचे पदनाम	विभागीय शिक्षण उपसंचालक
१५	तपशिलवारव प्रत्येक स्तरावर उपलब्ध निधी (उदा जिल्हा पातळी,तालुका पातळी,गाव पातळी)	विभागीय शिक्षण उपसंचालका मार्फत निधी वाटप केला जातो.
१६	लाभार्थीची यादी खालील नमुन्यात	विभागीय स्तरावरून लाभार्थ्यांना लाभ दिला जात असल्याने सदर माहिती विभागीय शिक्षण उपसंचालक यांचे कडे उपलब्ध होऊ शकेल.

कलम ४(१)(ब)(Xii) नमुना(अ)

१)	कार्यक्रमाचे नाव	राष्ट्रीय भारतीय सैनिक महाविद्यालय डेहरडून येथील सरकारी शिष्यवृत्त्या
२	लाभार्थ्यांना पात्रता संबंधीच्या अटी व शर्ती	इयत्ता ७ वी मध्ये शिकत असणारा किवा ७ वी उत्तीर्ण होणार्‍या व ज्याचे वय १३ वर्षाचे दरम्यान आहे.अशा विद्यार्थ्यांना राष्ट्रीय इंडियन मिलिटरी डेहराडून ही प्रवेश परीक्षा देता येते.महाराष्ट्र राज्य परीक्षा परिषदेमार्फत राष्ट्रीय इंडियन मिलिटरी कॉलेज डेहराडून ही प्रवेश परीक्षा जून व डिसेंबर अशा दोन सत्रात घेतली जाते सदर परीक्षेत उत्तीर्ण होणार्‍या विद्यार्थ्यांची निवड राष्ट्रीय भारतीय सैनिक महाविद्यालय डेहराडून यांचेकडून इयत्ता ८ वी मध्ये प्रवेश दिला जातो.
३	लाभ मिळण्यासाठीच्या अटी	इयत्ता ७ वी मध्ये शिकत असणारा किवा ७ वी उत्तीर्ण होणार्‍या व ज्याचे वय १३ वर्षाचे दरम्यान आहे.अशा विद्यार्थ्यांना राष्ट्रीय इंडियन मिलिटरी डेहराडून ही प्रवेश परीक्षा देता येते.महाराष्ट्र राज्य परीक्षा परिषदेमार्फत राष्ट्रीय इंडियन मिलिटरी कॉलेज डेहराडून ही प्रवेश परीक्षा जून व डिसेंबर अशा दोन सत्रात घेतली जाते सदर परीक्षेत उत्तीर्ण होणार्‍या विद्यार्थ्यांची निवड राष्ट्रीय भारतीय सैनिक महाविद्यालय डेहराडून यांचेकडून केली जाते .
४	लाभ मिळण्यासाठीच्या कार्यपद्धती	राष्ट्रीय भारतीय सैनिक महाविद्यालय डेहराडून यांचेकडून निवड झालेल्या विद्यार्थ्यांचे प्रगती अहवाल प्राप्त झाल्यावर शिक्षण संचालक माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण संचालनालयामार्फत संबधित विद्यार्थ्यांना शिष्यवृत्ती राष्ट्रीय भारतीय सैनिक महाविद्यालय डेहराडून यांचेकडे सपूर्द करण्यात येते.
५	पात्रता ठरविण्यासाठी आवश्यक असलेले कागदपत्र	प्रवेशित विद्यार्थ्याच्या प्रगती अहवाला आधारे व शिक्षण पुढे चालू ठेवलेल्या विद्यार्थ्यांना शिष्यवृत्ती मंजूर केली.
६	कार्यक्रमामध्ये मिळणार्‍या लाभाची विस्तृत माहिती	प्रवेशित विद्यार्थ्याला इयत्ता ८ वी ते १२ वी पर्यंत असे पाच वर्षाचे प्रशिक्षण दिले जाते.तसेच प्रवेशित विद्यार्थ्याला पाच वर्षापर्यंत शिष्यवृत्ती देण्यात येते.प्रतिवर्षी पात्र विद्यार्थ्यांना रुपये ११,००० /- देण्यात येतात.
७	अनदान वाटपाची कार्यपद्धती	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण संचालनालयामार्फत शिष्यवृत्ती मंजूर केली जाते व डी.डी राष्ट्रीय इंडियन मिलिटरी कॉलेज डेहराडून यांच्या नावे पाठविला जातो .
८	सक्षम अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षण संचालक माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण संचालनालय पुणे
९	विनंती अर्जासोबत लागणारे शुल्क	निरंक
१०	इतर शुल्क	निरंक
११	विनंती अर्जाचा नमुना	राष्ट्रीय भारतीय सैनिक महाविद्यालय डेहराडून यांचेकडून शिष्यवृत्ती मंजूर करण्यासाठी शिफारस
१२	सोबत जोडणे आवश्यक असलेल्या कागदपत्रांची यादी (दस्त येवज/दाखले )	राष्ट्रीय इंडियन मिलिटरी कॉलेज डेहराडून येथे ज्या वर्गात शिकत असेल त्या वर्गाचा प्रगती अहवाल व शिफारस
१३	जोड कागदपत्राचा नमुना
१४	कार्यपद्धती संदर्भात तक्रार निवारणासाठी सबंधित अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षण संचालक माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण संचालनालय पुणे
१५	तपशिलवारव प्रत्येक स्तरावर उपलब्ध निधी (उदा जिल्हा पातळी,तालुका पातळी,गाव पातळी)	संचालनालय स्तरावर
१६	लाभार्थीची यादी खालील नमुन्यात	सोबत जोडली

कलम ४ (१)(ब)(Xii)नमुना(अ)

१)	कार्यक्रमाचे नाव	आर्थिकदृष्ट्या मागासवर्गीय विद्यार्थ्यांना खुली गुणवत्ता शिष्यवृत्ती
२	लाभार्थ्यांना पात्रता संबंधीच्या अटी व शर्ती	शालांत परीक्षेत पहिल्याच वेळी शेकडा ५० टक्के गुण मिळविणार्‍या व ज्यांच्या पालकांचे वार्षिक उत्पन्न रुपये ३०००० /- पेक्षा जास्त नाही अशा विद्यार्थ्यांना गुणवत्तेनुसार शिष्यवृत्ती मंजूर केली जाते.उत्पन्नाचा दाखला आवश्यक
३	लाभ मिळण्यासाठीच्या अटी	शालांत परीक्षेत पहिल्याच वेळी शेकडा ५० टक्के गुण मिळविणार्‍याव ज्यांच्या पालकांचे वार्षिक उत्पन्न रुपये ३०००० /- पेक्षा जास्त नाही अशा विद्यार्थ्यांना गुणवत्तेनुसार शिष्यवृत्ती मंजूर केली जाते. इयत्ता ११ वी मध्ये ५० टक्के गुण मिळवून पहिल्याच वेळी उत्तीर्ण झालेल्या विद्यार्थ्यांना ही शिष्यवृत्ती १२ वी पर्यंत चालू राहते.
४	लाभ मिळण्यासाठीच्या कार्यपद्धती	शिक्षणाधिकारी जिल्हा परिषदेकडून कला,शास्त्र ,वाणिज्य कनिष्‍ठ महाविद्यालयातील विद्यार्थ्यांचे प्रस्ताव संचालनालयास प्राप्त होतात.सदर प्रस्तावाची छाननी होऊन मंजूर संचाच्या अधीन इयत्ता ११ वी साठी संचालनालयाकडून शिष्यवृत्ती मंजूर करण्यात येते व इयत्ता ११ वी मध्ये ५० टक्के गुण मिळवून पहिल्याच वेळी उत्तीर्ण झालेल्या विद्यार्थ्यांना ही शिष्यवृत्ती १२ वी मध्ये शिक्षणाधिकारी यांचेकडून नुतनीकरण केले जाते. व शिक्षणाधिकारी यांचेकडून शिष्यवृत्तीची रक्कम अदा केली जाते .
५	पात्रता ठरविण्यासाठी आवश्यक असलेले कागदपत्र	माध्यमिक शालांत परीक्षेची गुणपत्रिका व उत्पन्नाचे प्रमाणपत्र आवश्यक
६	कार्यक्रमामध्ये मिळणार्‍या लाभाची विस्तृत माहिती	सदर शिष्यवृत्ती साठी एकूण ३२०० शिष्यवृत्त्या शासनाने मजूर केल्या आहेत.ही शिष्यवृत्ती फक्त कनिष्‍ठ महाविद्यालयीन स्तरासाठी उपलब्ध आहे.१) विज्ञान शाखा २००० २) वाणिज्य शाखा ८०० ३) कला शाखा ४०० आहे .पालकांच्या वार्षिक उत्पन्नाची मर्यादा रुपये ३०००० करण्यात आली आहे.वसतिगृहात राहणार्‍या मुलांकरिता शिष्यवृत्ती दर उच्च माध्यमिक अभ्यासक्रमांकरिता मुलांसाठी दरमहा रुपये १४० व मुलींकरिता दरमहा रुपये १६० आहे तसेच वसतिगृहात न राहणार्‍या या मुलांना रुपये ८० व मुलीना रुपये १०० आहेत ही शिष्यवृत्ती १० महिन्याकरिता दिली जाते.
७	अनदान वाटपाची कार्यपद्धती	माध्यमिक व उच्च माध्यमिक शिक्षण संचालनालयामार्फत शिक्षणाधिकारी जिल्हा परिषद यांना अनुदान वितरीत करण्यात येते.
८	सक्षम अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षणाधिकारी(माध्यमिक)जिल्हा परिषद
९	विनंती अर्जासोबत लागणारे शुल्क	निरंक
१०	इतर शुल्क	निरंक
११	विनंती अर्जाचा नमुना	शिक्षणाधिकारी(माध्यमिक)जिल्हा परिषद यांचेकडून शिफारस केलेला प्रस्ताव
१२	सोबत जोडणे आवश्यक असलेल्या कागदपत्रांची यादी (दस्त येवज/दाखले)	माध्यमिक शालांत परीक्षेची गुणपत्रिका व उत्पन्नाचे प्रमाणपत्र आवश्यक
१३	जोड कागदपत्राचा नमुना
१४	कार्यपद्धती संदर्भात तक्रार निवारणासाठी सबंधित अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षणाधिकारी(माध्यमिक)जिल्हा परिषद
१५	तपशिलवारव प्रत्येक स्तरावर उपलब्ध निधी (उदा जिल्हा पातळी,तालुका पातळी,गाव पातळी )	जिल्हास्तरावर
१६	लाभार्थीची यादी खालील नमुन्यात	शिक्षणाधिकारी यांचे कडे उपलब्ध होऊ शकेल.

कलम ४ (१)(ब)(Xii) नमुना (अ)

१)	कार्यक्रमाचे नाव	अध्यापक विद्यालयातील महिलांसाठी ३० टक्के आरक्षण व मोफत शिक्षण
२	लाभार्थ्यांना पात्रता संबंधीच्या अटी व शर्ती	साक्षरतेच्या राष्ट्रीय प्रमाणापेक्षा स्त्री साक्षरतेचे प्रमाण कमी असलेल्या महाराष्ट्रातील औरगाबाद ,जालना ,लातूर ,नांदेड ,उस्मानाबाद ,परभणी ,हिंगोली ,बीड, धुळे,नंदुरबार,व गडचिरोली या जिल्ह्यातील शासकीय अनुदानित व विना अनुदानित अध्यापक विद्यालयातील प्रवेश क्षमतेच्या ५० टक्क्यावरून ३० टक्के एवढे आरक्षण २००१ पासून करण्यात आले आहे .या सवलतीसाठी संबधित स्त्री उमेदवारांनी त्या जिल्ह्याच्या १५ वर्षे रहिवाशी असल्याचे प्रमाणपत्र व द्रारिद्रय रेषेखाली असल्याचे प्रमाणपत्र सादर करणे आवश्यक आहे . व गुणवत्तेनुसार निवड
३	लाभ मिळण्यासाठीच्या अटी	साक्षरतेच्या राष्ट्रीय प्रमाणापेक्षा स्त्री साक्षरतेचे प्रमाण कमी असलेल्या महाराष्ट्रातील औरगाबाद ,जालना ,लातूर ,नांदेड ,उस्मानाबाद ,परभणी ,हिंगोली ,बीड, धुळे,नंदुरबार,व गडचिरोली या जिल्ह्यातील शासकीय अनुदानित व विना अनुदानित अध्यापक विद्यालयातील प्रवेश क्षमतेच्या ५० टक्क्यावरून ३० टक्के एवढे आरक्षण २००१ पासून करण्यात आले आहे .या सवलतीसाठी संबधित स्त्री उमेदवारांनी त्या जिल्ह्याच्या १५ वर्षे रहिवाशी असल्याचे प्रमाणपत्र व द्रारिद्रय रेषेखाली असल्याचे प्रमाणपत्र सादर करणे आवश्यक आहे . व गुणवत्तेनुसार निवड
४	लाभ मिळण्यासाठीच्या कार्यपद्धती	शैक्षणिक संस्था/शाळा हे शिक्षणाधिकारी (माध्यमिक) जिल्हा परिषद यांचेकडे विहित नमुन्यात पात्र विद्यार्थीनीचा प्रस्ताव सादर करतात
५	पात्रता ठरविण्यासाठी आवश्यक असलेले कागदपत्र	शासन मान्य अनुदानित व विनाअनुदानित अध्यापक विद्यालयात शिक्षण घेणार्‍या विद्यार्थिनी व प्राचार्य यांनी द्यावयाचे प्रमाणपत्र
६	कार्यक्रमामध्ये मिळणार्‍या लाभाची विस्तृत माहिती	राज्यातील राज्यस्तरीय गुणवत्तेनुसार करावयाची डी.एड प्रवेशाकरिता राज्यातील महिलांकरिता ठेवण्यात आलेले ३० टक्के आरक्षण याबाबी विचारात घेवून वरील जिल्ह्यातील राज्यस्तरीय गुणवत्तेनुसार ज्या मुलीना ३० टक्के महिला आरक्षणांतर्गत प्रवेश देण्यात येईल व ज्या मुली दारिद्र्य रेषेखालील असतील त्यांना गुणवत्तेनुसार व त्यांच्या पसंतीनुसार राज्यातील कोणत्याही मान्यताप्राप्त शासकीय अनुदानित /विनाअनुदानित विद्यालयात प्रवेश दिला तरी त्यांना मोफत शिक्षण देण्यात येईल
७	अनदान वाटपाची कार्यपद्धती	शिक्षण संचालनालयामार्फत शिक्षणाधिकारी (माध्यमिक)जिल्हा परिषदांना अनुदानाचे वाटप करण्यात येते.
८	सक्षम अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षणाधिकारी(माध्यमिक)जिल्हा परिषद
९	विनंती अर्जासोबत लागणारे शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१०	इतर शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
११	विनंती अर्जाचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१२	सोबत जोडणे आवश्यक असलेल्या कागदपत्रांची यादी (दस्त येवज/दाखले )	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१३	जोड कागदपत्राचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१४	कार्यपद्धती संदर्भात तक्रार निवारणासाठी सबंधित अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षणाधिकारी(माध्यमिक)जिल्हा परिषद
१५	तपशिलवारव प्रत्येक स्तरावर उपलब्ध निधी (उदा जिल्हा पातळी,तालुका पातळी,गाव पातळी )	जिल्हास्तरावर
१६	लाभार्थीची यादी खालील नमुन्यात	जिल्हास्तरावर लाभार्थ्यांना लाभ दिला जात असल्याने सदर माहिती शिक्षणाधिकारी यांचे कडे उपलब्ध होऊ शकेल.

कलम ४(१)(ब)(Xii) नमुना (अ)

१)	कार्यक्रमाचे नाव	दिनांक २६ ते २९ नोव्हेंबर २००८ रोजी मुंबई येथे आतंकवादी हल्यात शहीद झालेल्या पोलीस ,गृहरक्षक दल व इतर राज्य शासनाच्या कर्मचार्‍यांच्या कुटुंबियांना विशेष मदत देणेबाबत व इतर सवलतीबाबत -मोफत शिक्षणाची सवलत देण्याबाबत
२	लाभार्थ्यांना पात्रता संबंधीच्या अटी व शर्ती	दिनांक २६ ते २९ नोव्हेंबर २००८ रोजी मुंबई येथे आतंकवादी हल्यात शहीद झालेल्या पोलीस ,गृहरक्षक दल व इतर राज्य शासनाच्या कर्माचार्‍यांचे दोन अपत्यांना सवलत दिली जाते.
३	लाभ मिळण्यासाठीच्या अटी	दिनांक २६ ते २९ नोव्हेंबर २००८ रोजी मुंबई येथे आतंकवादी हल्यात शहीद झालेल्या पोलीस ,गृहरक्षक दल व इतर राज्य शासनाच्या कर्माचार्‍यांचे दोन अपत्यांना सवलत दिली जाते.
४	लाभ मिळण्यासाठीच्या कार्यपद्धती	शैक्षणिक संस्था/शाळा हे शिक्षणाधिकारी (माध्यमिक) जिल्हा परिषद यांचेकडे विहित नमुन्यात पात्र विद्यार्थ्याचा प्रस्ताव सादर करतात
५	पात्रता ठरविण्यासाठी आवश्यक असलेले कागदपत्र	शासन मान्य अनुदानित व विनाअनुदानित कायम विनाअनुदानित शाळा /कनिष्‍ठ महाविद्यालयात शिक्षण घेणारे विद्यार्थी व प्राचार्य यांनी द्यावयाचे प्रमाणपत्र
६	कार्यक्रमामध्ये मिळणार्‍या लाभाची विस्तृत माहिती	वीरमरण पत्करलेल्या पोलीस ,गृहरक्षक दल व इतर राज्य शासकीय कर्मचार्‍यांच्या दोन अपत्यांचा देशांतर्गत शाळा/महाविद्यालयातील (फक्त इयत्ता १२ वी पर्यंत ) शिक्षणाचा खर्च एक विशेष बाब म्हणून शासनतर्फे शासन मान्यता देण्यात आली असून सदर विद्यार्थी अनुदानित / विनाअनुदानित /कायम विनाअनुदानित शाळा /कनिष्‍ठ महाविद्यालयामध्ये जरी शिक्षण घेत असल्यास त्यांना त्या शाळेने/संस्थेने विहित केलेले सर्व शैक्षणिक अदा करण्यात येते .मुलांच्या शिक्षणावरील खर्च इयत्ता १० वी पर्यंत शिक्षण घेणार्‍या विद्यार्थ्यांना मोफत शिक्षण (२२०२३०५६ ) योजनेतर योजना व मुलींच्या शिक्षणावरील खर्च इयत्ता १२ वी पर्यंत शिक्षण घेणार्‍या मुलीना मोफत शिक्षण (२२०२२५२३) योजनेतर योजना या लेखाशीर्षाखाली खर्ची टाकावयाचा आहे .या साठी स्वतंत्र अनुदान दिले जात नाही .
७	अनदान वाटपाची कार्यपद्धती	शिक्षण संचालनालयामार्फत सबंधित शिक्षणाधिकारी (माध्यमिक ) जिल्हा परिषदांना अनुदानाचे वाटप करण्यात येते.
८	सक्षम अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षणाधिकारी(माध्यमिक)जिल्हा परिषद
९	विनंती अर्जासोबत लागणारे शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१०	इतर शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
११	विनंती अर्जाचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१२	सोबत जोडणे आवश्यक असलेल्या कागदपत्रांची यादी (दस्त येवज/दाखले )	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१३	जोड कागदपत्राचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१४	कार्यपद्धती संदर्भात तक्रार निवारणासाठी सबंधित अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षणाधिकारी(माध्यमिक)जिल्हा परिषद
१५	तपशिलवारव प्रत्येक स्तरावर उपलब्ध निधी (उदा जिल्हा पातळी,तालुका पातळी,गाव पातळी )	जिल्हास्तरावर
१६	लाभार्थीची यादी खालील नमुन्यात	जिल्हास्तरावरून लाभार्थ्यांना लाभ दिला जात असल्याने सदर माहिती शिक्षणाधिकारी यांचे कडे उपलब्ध होऊ शकेल.

कलम ४(१)(ब)(Xii) नमुना (अ)

१)	कार्यक्रमाचे नाव	मा.पंतप्रधान व मा.मुख्यमंत्री यांनी घोषित केलेले विशेष पँकेज अंमलबजावणी विदर्भातील शेतकर्‍यांच्या आत्महत्या रोखण्यासाठी करावयाच्या उपाय योजनांतर्गत द्यावयाच्या शैक्षणिक सवलती.
२	लाभार्थ्यांना पात्रता संबंधीच्या अटी व शर्ती	पश्चिम विदर्भातील अमरावती ,अकोला ,यवतमाळ ,बुलढाणा ,वाशिम व वर्धा या सहा जिल्ह्यातील अंत्यंत अडचणीत असलेल्या ४,३४,२९१ कुटुंबातील सर्व विद्यार्थ्यांना सवलत दिली जाते.
३	लाभ मिळण्यासाठीच्या अटी	उपरोक्त जिल्ह्याचे जिल्हाधिकारी यांनी प्रमाणित केलेल्या लाभार्थ्यांनाच लाभ देण्यात येतो.
४	लाभ मिळण्यासाठीच्या कार्यपद्धती	शैक्षणिक संस्था/शाळा हे संबंधित शिक्षणाधिकारी (माध्यमिक) जिल्हा परिषद यांचेकडे विहित नमुन्यात पात्र विद्यार्थ्यांचा प्रस्ताव सादर करतात .सदरचा एकर्त्रित प्रस्ताव शि.अ.(माध्य.)हे शिक्षण उपसंचालक अमरावती व नागपूर यांचेकडे सादर करतात.त्याप्रमाणे शिक्षण उपसंचालक अनुदानाची मागणी शिक्षण संचालनालय म.रा. पुणे यांचेकडे करतात.
५	पात्रता ठरविण्यासाठी आवश्यक असलेले कागदपत्र	लाभार्थीचे पुन:सर्वेक्षण व पुन:प्रमाणिकरण जिल्हाधिकारी यांचेमार्फत करणे आवश्यक असून जिल्हाधिकारी यांनी तसे प्रमाणित केल्याचे प्रमाणपत्र आवश्यक आहे.
६	कार्यक्रमामध्ये मिळणार्‍या लाभाची विस्तृत माहिती	पश्चिम विदर्भातील अमरावती ,अकोला ,यवतमाळ ,बुलढाणा ,वाशिम व वर्धा या सहा जिल्ह्यातील अंत्यंत अडचणीत असलेल्या ४,३४,२९१ कुटुंबातील सर्व विद्यार्थ्यांना सवलत देण्यासाठी पुढील बाबीस प्रशासकीय मान्यता देण्यात आली आहे .१) सर्व विद्यार्थ्यांना शासकीय दरानुसार पावतीच्या आधारे संपूर्ण प्रवेश व शैक्षणिक शुल्काचा परतावा अदा करणे .२)सदर कुटुंबातील इयत्ता १० वी व १२ वी च्या शालांत परीक्षेला बसणार्‍या सर्व विद्यार्थ्यास शासकीय दरानुसार संपूर्ण परीक्षा शुल्क माफ करण्यात येते .३) प्रस्तुत कुटुंबातील शिक्षण घेत असलेल्या प्रत्येक विद्यार्थ्यास वह्या ,पुस्तके व इतर शालोपयोगी किरकोळ खर्चासाठी किमान रुपये ५०० /- वार्षिक अनुदान शैक्षणिक सत्राच्या सुरवातीस संबंधित शैक्षणिक संस्थेच्यामार्फत अदा करण्यात यावे.४)सदर योजना इयत्ता १ ली ते १२ वी च्या शासकीय /निमशासकीय /शासकीय अनुदानित /विना अनुदानित खाजगी शाळांमधून शिक्षण घेणार्‍या पात्र लाभार्थींना लागू आहे.
७	अनदान वाटपाची कार्यपद्धती	शिक्षण संचालनालयामार्फत सबंधित शिक्षण उपसंचालक यांना अनुदानाचे वाटप करण्यात येते.
८	सक्षम अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षण उपसंचालक अमरावती व नागपूर
९	विनंती अर्जासोबत लागणारे शुल्क	शिक्षण उपसंचालक स्तरावर माहिती अपेक्षित
१०	इतर शुल्क	शिक्षण उपसंचालक स्तरावर माहिती अपेक्षित
११	विनंती अर्जाचा नमुना	शिक्षण उपसंचालक स्तरावर माहिती अपेक्षित
१२	सोबत जोडणे आवश्यक असलेल्या कागदपत्रांची यादी (दस्त येवज/दाखले )	शिक्षण उपसंचालक स्तरावर माहिती अपेक्षित
१३	जोड कागदपत्राचा नमुना	शिक्षण उपसंचालक स्तरावर माहिती अपेक्षित
१४	कार्यपद्धती संदर्भात तक्रार निवारणासाठी सबंधित अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षण उपसंचालक अमरावती/नागपूर
१५	तपशिलवारव प्रत्येक स्तरावर उपलब्ध निधी (उदा जिल्हा पातळी,तालुका पातळी,गाव पातळी)	जिल्हा स्तरावर
१६	लाभार्थीची यादी खालील नमुन्यात	जिल्हास्तरावरून लाभार्थ्यांना लाभ दिला जात असल्याने सदर माहिती शिक्षणाधिकारी यांचे कडे उपलब्ध होऊ शकेल.

कलम ४(१)(ब)(Xii)नमुना(अ)

१)	कार्यक्रमाचे नाव	नक्षलविरोधी कारवाईत /नक्षलवादी हल्यात मृत वा जखमी झालेल्या पोलीस अधिकारी /कर्मचारी व गृहरक्षक दलाच्या कर्माचार्‍यांच्या कुटुंबियांना विशेष मदत व इतर सवलती देण्याबाबत -मोफत शिक्षणाची सवलत देण्याबाबत
२	लाभार्थ्यांना पात्रता संबंधीच्या अटी व शर्ती	नक्षलविरोधी कारवाईत /नक्षलवादी हल्यात मृत वा जखमी झालेल्या पोलीस अधिकारी /कर्मचारी व गृहरक्षक दलाच्या कर्माचार्‍यांचे पाल्य असणे अवश्यक आहे.
३	लाभ मिळण्यासाठीच्या अटी	नक्षलविरोधी कारवाईत /नक्षलवादी हल्यात मृत वा जखमी झालेल्या पोलीस अधिकारी /कर्मचारी व गृहरक्षक दलाच्या कर्माचार्‍यांचे पाल्य असणे अवश्यक आहे.
४	लाभ मिळण्यासाठीच्या कार्यपद्धती	शैक्षणिक संस्था/शाळा हे संबंधित शिक्षणाधिकारी (माध्यमिक) जिल्हा परिषद यांचेकडे विहित नमुन्यात पात्र विद्यार्थ्यांचा प्रस्ताव सादर करतात.
५	पात्रता ठरविण्यासाठी आवश्यक असलेले कागदपत्र	शासन मान्य अनुदानित व विनाअनुदानित कायम विनाअनुदानित शाळा /कनिष्‍ठ महाविद्यालयात शिक्षण घेणारे विद्यार्थी व प्राचार्य यांनी द्यावयाचे प्रमाणपत्र
६	कार्यक्रमामध्ये मिळणार्‍या लाभाची विस्तृत माहिती	वीरमरण पत्करलेल्या पोलीस ,गृहरक्षक दल व इतर राज्य शासकीय कर्मचार्‍यांच्या दोन अपत्यांचा देशांतर्गत शाळा/महाविद्यालयातील (फक्त इयत्ता १२ वी पर्यंत ) शिक्षणाचा खर्च एक विशेष बाब म्हणून शासनतर्फे शासन मान्यता देण्यात आली असून सदर विद्यार्थी अनुदानित / विनाअनुदानित /कायम विनाअनुदानित शाळा /कनिष्‍ठ महाविद्यालयामध्ये जरी शिक्षण घेत असल्यास त्यांना त्या शाळेने/संस्थेने विहित केलेले सर्व शैक्षणिक अदा करण्यात येते .मुलांच्या शिक्षणावरील खर्च इयत्ता १० वी पर्यंत शिक्षण घेणार्‍या विद्यार्थ्यांना मोफत शिक्षण (२२०२३०५६ ) योजनेतर योजना व मुलींच्या शिक्षणावरील खर्च इयत्ता १२ वी पर्यंत शिक्षण घेणार्‍या मुलीना मोफत शिक्षण (२२०२२५२३) योजनेतर योजना या लेखाशीर्षाखाली खर्ची टाकावयाचा आहे .या साठी स्वतंत्र अनुदान दिले जात नाही .
७	अनदान वाटपाची कार्यपद्धती	शिक्षण संचालनालयामार्फत सबंधित शिक्षणाधिकारी(माध्यमिक)जिल्हा परिषदांना अनुदानाचे वाटप करण्यात येते.
८	सक्षम अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षणाधिकारी(माध्यमिक)जिल्हा परिषद
९	विनंती अर्जासोबत लागणारे शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१०	इतर शुल्क	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
११	विनंती अर्जाचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१२	सोबत जोडणे आवश्यक असलेल्या कागदपत्रांची यादी (दस्त येवज/दाखले )	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१३	जोड कागदपत्राचा नमुना	जिल्हा स्तरावर माहिती अपेक्षित
१४	कार्यपद्धती संदर्भात तक्रार निवारणासाठी सबंधित अधिकार्‍याचे पदनाम	शिक्षणाधिकारी(माध्यमिक)जिल्हा परिषद
१५	तपशिलवारव प्रत्येक स्तरावर उपलब्ध निधी (उदा जिल्हा पातळी,तालुका पातळी,गाव पातळी )	जिल्हा स्तरावर
१६	लाभार्थीची यादी खालील नमुन्यात	जिल्हास्तरावरून लाभार्थ्यांना लाभ दिला जात असल्याने सदर माहिती शिक्षणाधिकारी यांचे कडे उपलब्ध होऊ शकेल.

कलम ४ (१)(ब)(Xii) नमुना (ब )
पुणे येथील शिक्षण संचालनालय (माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)महाराष्ट्र राज्य ,पुणे-४११ ००१ या कार्यालयातील अनुदान कार्यक्रमांअंतर्गत लाभार्थीची विस्तृत माहिती प्रकाशित करणे.

योजना/कार्यक्रमाचे नाव:

अ.क्र	लाभार्थीचे नाव व पत्ता	अनुदान /लाभ याची रक्कम /स्वरूप	निवड पात्रतेचे निकष	अभिप्राय

कलम ४ (१)(ब)(Xiii)
पुणे येथील शिक्षण संचालनालय (माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)महाराष्ट्र राज्य ,पुणे-४११ ००१ या कार्यालयातील मिळणार्‍या/सवलतीचा परवाना याची चालू वर्षाची तपशीलवार माहिती.

परवाना/परवानगी /सवलतीचे प्रकार

अ.क्र

परवाना धारकाचे नाव

परवान्याचा प्रकार

परवाना क्रमांक

दिनांका पासून

दिनांक पर्यंत

साधारण अटी

परवान्याची विस्तृत माहिती

कलम ४(१)(ब)(XV)

पुणे येथील शिक्षण संचालनालय(माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)महाराष्ट्र राज्य,पुणे-४११ ००१ या कार्यालयात उपलब्ध सुविधाचा तक्ता प्रकाशित करणे.

उपलब्ध सुविधा

भेटण्याच्या वेळे संदर्भात माहिती	सकाळी १०.०० ते ५.४५
वेब साईट विषयी माहिती	www.mahadoesec.gov.in
काँलसेंटर विषयी माहिती	सुविधा उपलब्ध नाही
अभिलेख तपासणीसाठी उपलब्ध सुविधांची माहिती
कामाच्या तपासणीसाठी उपलब्ध सुविधांची माहिती	सकाळी १०.०० ते ५.४५
नमुने मिळण्याबाबत उपलब्ध माहिती	जिल्हास्तर /विभागीयस्तर
सूचना फलकाची माहिती	आहे
ग्रंथालय विषयी माहिती	नाही

अ.क्र	सुविधेचा प्रकार	वेळ	कार्यपद्धती	ठिकाण	जबाबदार व्यक्ती/कर्मचारी	तक्रार निवारण
१	फोन ,फँक्‍स,ई-मेल.	१०.०० ते ५.४५		पुणे	जनसंपर्क माहिती अधिकारी	शिक्षण संचालक

कलम ४ (१)(ब)(XiV)

पुणे येथील शिक्षण संचालनालय (माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)महाराष्ट्र राज्य,पुणे-४११ ००१ या कार्यालयातील माहितीचे इलेक्‍ट्राँनिक स्वरुपात साठविलेली माहिती प्रकाशित करणे,चालू वर्षाकरीता

अ.क्र

दस्तऐवजाचा प्रकार

विषय

कोणत्या इलेक्‍ट्राँनिक नमुन्यात

माहिती मिळविण्यासाठी पद्धती

जबाबदार व्यक्ती

टेप

फिल्म

सिडी

फ्लॉपी

इतर कोणत्याही स्वरुपात

कलम ४ (१)(ब)(XVi)
पुणे येथील शिक्षण संचालनालय (माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)महाराष्ट्र राज्य ,पुणे-४११ ००१ या कार्यालयातील शासकीय माहिती अधिकारी /सहाय्यक शासकीय माहिती अधिकारी/अपिलीय प्राधिकारी (तेथील लोक प्राधिकारीच्या कार्यक्षेत्रातील )यांची विस्तृत माहिती.

अ .शासकीय माहिती अधिकारी

क्र	नियुक्त करावयाचे अधिकार्‍याचे नाव	पदनाम	कार्यक्षेत्र	पत्ता/फोन	ई-मेल	अपिलीय अधिकारी
१	श्री.एम.पी.देशमुख	प्रशासन अधिकारी(आस्थापना)	शिक्षण	२६१२१३९४/९६ २६१२०३९५	doesecondary@gmail.com	श्री.सुनिल मगर शिक्षण सहसंचालक (प्रशासन अंदाज व नियोजन)
२	डॉ सुनिता जगदाळे	सहाय्यक संचालक(स-पुस्तक)	शिक्षण	२६१२१३९४/९६ २६१२०३९५		श्री.सुनिल मगर शिक्षण सहसंचालक (प्रशासन अंदाज व नियोजन)
३	श्रींम अश्विनी मुसळे	(सहाय्यक संचालक लेखा)	शिक्षण	२६१२१३९४/९६ २६१२०३९५		श्री.सुनिल मगर शिक्षण सहसंचालक (प्रशासन अंदाज व नियोजन)
४	श्री.एम.जी.गडदे	अधीक्षक(आस्थापना)	शिक्षण	२६१२१३९४/९६ २६१२०३९५		श्री.सुनिल मगर शिक्षण सहसंचालक (प्रशासन अंदाज व नियोजन)
५	श्री.बी एन.गरड	विशेष अधिकारी (र.व.का)	शिक्षण	२६१२१३९४/९६ २६१२०३९५		श्री.सुनिल मगर शिक्षण सहसंचालक (प्रशासन अंदाज व नियोजन)
६	श्री.ए.आर.कुलकर्णी	अधीक्षक(अदांज व नियोजन )	शिक्षण	२६१२१३९४/९६ २६१२०३९५		श्री.सुनिल मगर शिक्षण सहसंचालक (प्रशासन अंदाज व नियोजन)
७	एस.एस.शिंत्रे	अधीक्षक(माध्यमिक शाखा १५-क)	शिक्षण	२६१२१३९४/९६ २६१२०३९५		श्री.गंगाधर म्हमाणे शिक्षण सहसंचालक(माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)
८	श्री.बी.एस.साबळे	अधीक्षक(माध्यमिक शाखा १४-क)	शिक्षण	२६१२१३९४/९६ २६१२०३९५		श्री.गंगाधर म्हमाणे शिक्षण सहसंचालक
९	श्री.डी.एन.सोनवणे	अधीक्षक(उच्च माध्यमिक)	शिक्षण	२६१२१३९४/९६ २६१२०३९५		श्री.गंगाधर म्हमाणे शिक्षण सहसंचालक
१०	श्री.के.टी.ढाळे	अधीक्षक(शिष्यवृत्ती)	शिक्षण	२६१२१३९४/९६ २६१२०३९५		श्री.सुनिल मगर शिक्षण सहसंचालक (प्रशासन अंदाज व नियोजन)

ब. सहाय्यक शासकीय माहिती अधिकारी

अ.क्र.	सहाय्यक शासकीय माहिती अधिकारीचे नाव	पदनाम	कार्यक्षेत्र	पत्ता/फोन	ई-मेल
१	श्री.ए.एच.शेवकर	वरिष्ठ लिपीक (आस्थापना)	शिक्षण	२६१२१३९४/९६ २६१२०३९५
२	श्रीमती.व्ही.के.पोळ	सहाय्यक अधीक्षक(आस्थापना)	शिक्षण	२६१२१३९४/९६ २६१२०३९५
३	श्री.सी.आर.वाडेकर	सहाय्यक अधीक्षक(आस्थापना)	शिक्षण	२६१२१३९४/९६ २६१२०३९५
४	श्री.के.अ.आल्हाट	सहाय्यक अधीक्षक(अदांज व नियोजन)	शिक्षण	२६१२१३९४/९६ २६१२०३९५
५	श्री.पी.एल.रावळकर	मुख्य लिपीक(लेखा)	शिक्षण	२६१२१३९४/९६ २६१२०३९५
६	श्री.एस.बी.खरात	सहा.अधीक्षक(शिष्यवृत्ती )	शिक्षण	२६१२१३९४/९६ २६१२०३९५
७	श्री.एम.आर.जामले.	मुख्य लिपीक(स-पुस्तक )	शिक्षण	२६१२१३९४/९६ २६१२०३९५
८	श्री.एस.टी .बागवे	मुख्य लिपिक (माध्यमिक शाखा)	शिक्षण	२६१२१३९४/९६ २६१२०३९५
९	श्री.व्ही.जे.गुंड	मुख्य लिपीक(माध्यमिक शाखा)	शिक्षण	२६१२१३९४/९६ २६१२०३९५
१०	श्री.व्ही.एस.घाटे	सहाय्यक शिक्षण उपनिरीक्षक(उच्च माध्यमिक)	शिक्षण	२६१२१३९४/९६ २६१२०३९५

क.अपिलीय अधिकारी

अ.क्र.	अपिलीय अधिकारीचे नाव	पदनाम	कार्यक्षेत्र	पत्ता/फोन	ई-मेल
१	श्री.गंगाधर म्हमाणे	शिक्षण सहसंचालक	शिक्षण संचालनालय(माध्य.व उच्च माध्य.)	२६१२१३९४/९६ s२६१२०३९५
२	श्री.सुनील मगर	शिक्षण सहसंचालक(माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)	शिक्षण संचालनालय (माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)	२६१२१३९४/९६ २६१२०३९५

कलम ४(१)(ब)(XVii)
पुणे येथील शिक्षण संचालनालय(माध्यमिक व उच्च माध्यमिक)महाराष्ट्र राज्य ,पुणे-४११ ००१ कार्यालयातील प्रकाशीत माहिती.

अर्थसंकल्पीय अंदाज पुस्तिका

अंदाजपत्रक पुस्तिका

शिक्षक पुरस्कार प्राप्त शिक्षकांची परिचय पुस्तिका

कलम ४(१)(क)
सर्व सामान्य लोकांशी संबंधित महत्वाचे निर्णय व धोरणे यांची यादी प्रकाशनाकरिता तयार करणे व वितरित करणे

अर्थसंकल्पीय अंदाज पुस्तिका

अंदाजपत्रक पुस्तिक

शिक्षक पुरस्कार प्राप्त शिक्षकांची परिचय पुस्तिका

कलम ४(१)(ड)
सर्व साधारणपणे आपल्या कार्यालयात होणार्‍या प्रशासकीय/अर्धन्यायीक कामकाजाच्या प्रकाराची यादी तयार करणे घेतलेल्या निर्णयाबाबत कार्य करणाची मीमांसा यापुढे देण्यात येईल असे जाहीर करणे.

वेबसाईट वर प्रसिद्ध करण्यात येत आहे.